آرای قضایی مرتبط با ماده 272
قانون آیین دادرسی کیفری — ۷۷ مورد
در صورت اختلاف دادستان و بازپرس در صلاحیت، نوع جرم یا مصادیق قانونی آن، حل اختلاف با دادگاه کیفری دویی است که دادسرا در معیت آن انجام وظیفه می کند.
- تفاوت محاربه و افساد فی الارضدادگاه با توجه به اوراق و محتویات پرونده و به شرح ذیل استدلالات خود را بیان می دارد: ۱. در خصوص عناصر بزه افساد فی الارض با مراجعه به کتب فقهی سه عنصر قابل شناسایی است: ۱- فعل ارادی ۲- به ضرر امنیت عمومی و یا علیه مصالح عمومی بودن. ۳- عمد و سوءنیت مجرمانه که در مورد متهم پرونده و با توجه به سوابق گسترده وی در آدم ربایی، باج گیری، سرقت، شرب خمر و مزاحمت برای نوامیس سه قید فوق در خصوص متهم موجود می باشد. ۲. با مراجعه به ماده ۲۸۶ قانون مجازات اسلامی قید اخلال شدید در نظم عمومی به عنوان نتیجه اعمال شخص مفسد تعیین شده که مراجعه به گزارش پلیس اطلاعات و استشهادیه جمعی از مردم که ضمیمه پرونده گردیده همین قید را در خصوص متهم به اثبات می رساند. ۳. مقایسه مواد ۲۷۹ و ۲۸۶ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ منتهی به این نتیجه می گردد که چنانچه جرایم مورد ارتکاب توسط متهم انواع مختلفی داشته باشید و محدود به کشیدن سلاح به قصد جان، مال یا ناموس مردم نشوند ولی قید ایجاد اخلال شدید در نظم عمومی در خصوص آن ها حاکم باشد، بر خلاف نظر دادستان محترم مجموع اعمال موجب صدق عنوان افساد فی الارض بر متهم می گردد، نه عنوان محاربه که محدود به تشهیر سلاح است و متهم نیز اصناف مختلف از جرایم را مرتکب شده که به قید تشهیر سلاح محدود نمی گردد لذا عنوان صحیح افساد فی الارض است.
- نحوه تعیین جزای نقدی در بزه کلاهبرداریدر بزه کلاهبرداری،جزای نقدی هر یک از شرکا به میزان سهم آن ها از مال برده شده تعیین می شود.
- جعل به عنوان مقدمه کلاهبرداریارتکاب بزه جعل، چنانچه مقدمه بزه کلاهبرداری باشد، فاقد مجازات مستقل است.
- اعتبار آزمایش الکل سنجی تنفسی، در اثبات بزه شرب خمردر اثبات بزه شرب خمر، آزمایش الکل سنجی تنفسی، از قرائن و امارات معتبر بوده و می تواند موجب علم قاضی شود.
- ربایش چکبرگ چک، مال محسوب نمی شود و ربایش آن، فاقد وصف مجرمانه سرقت است.
- (1)-فرض عدم رسیدگی ماهوی در مرحله تجدیدنظر(2) -نحوه تعیین جزای نقدی برای شرکت در بزه کلاهبرداری(1)- چنانچه دادگاه تجدیدنظر بدون رسیدگی ماهوی (تفهیم اتهام و اخذ آخرین دفاع و صدور قرار تأمین) مبادرت به صدور رأی نماید، دادنامه غیابی تلقی می شود؛ لذا قابلیت واخواهی دارد و قابل طرح در دیوان عالی کشور نیست. (2)- میزان جزای نقدی هریک از شرکاء در بزه کلاهبرداری، به مقدار مال برده شده توسط وی می باشد و محکوم نمودن هر شریک به جزای نقدی به میزان کل مال مورد کلاهبرداری، فاقد وجاهت قانونی است.
- انتقال مال امانی به غیرفروش مال مورد امانت رفتار واحد دارای عناوین مجرمانه متعدد بوده و مشمول قواعد تعدد معنوی جرم است.
- تظاهر به امر وکالتصدور کارت ویزیت و تظاهر به امر وکالت بدون داشتن مجوز، دارای وصف کیفری است. عنوان: ضمانت اجرای عدم صدور حکم به مجازات جایگزین حبس در موارد الزامی پیام: عدم صدور حکم به مجازات های جایگزین حبس در موارد الزامی، از موارد تجویز اعاده دادرسی است.
- جزای نقدی در کلاهبرداری های متعددملاک تعیین میزان جزای نقدی در ارتکاب کلاهبرداری های متعدد،مجموع مبالغ اخذ شده توسط کلاهبردار است.
- مرجع صالح رسیدگی به بزه کلاهبرداریچنانچه در بزه کلاهبرداری میزان جزای نقدی نسبت به حبس در درجه بالاتری قرار گیرد، ملاک تعیین دادگاه صالح رسیدگی به بزه مذکور، میزان جزای نقدی است. عنوان: اختلاف در صلاحیت بین دادگاه کیفری یک و دو پیام: حل اختلاف صلاحیت میان دادگاه کیفری یک و دو دادگاه بدوی در حوزه یک استان، در صلاحیت دادگاه تجدیدنظر است.
- اعتراض به رأی رد درخواست اعاده دادرسیچنانچه بعد از پذیرش درخواست اعاده دادرسی توسط دیوان عالی کشور و ارجاع به شعبه هم عرض، شعبه مذکور درخواست اعاده دادرسی را رد و حکم قبلی را تایید کند ، این رأی به جهت این که حکم جدید نبوده و به معنای ابقای حکم قبلی است، قابل اعتراض و تجدیدنظرخواهی نیست. عنوان: فرجام خواهی از رای صادره توسط شعبه همعرض مبنی بر رد درخواست اعاده دادرسی پیام: در صورت تجویز اعاده دادرسی و ارجاع پرونده به شعبه هم عرض، رای صادره توسط شعبه مذکور مبنی بر رد اعاده دادرسی، غیر قابل فرجام خواهی است.
- تأثیر اثبات شهادت کذب شهود در تجویز اعاده دادرسیاثبات کذب بودن شهادت شهود،از موارد تجویز اعاده دادرسی است،هرچند رای صادره مستند به ادله دیگری نیز باشد.اثبات کذب بودن شهادت شهود در صورتی از موارد تجویز اعاده دادرسی است،که رای صادره منحصرا"مستند به شهادت شهود باشد.
- افزایش مجازات در اثر تصحیح حکم بدوی توسط دادگاه تجدید نظرافزایش مجازات در اثر تصحیح حکم بدوی توسط دادگاه تجدید نظر، مصداق تشدید مجازات نیست.
- درخواست اعاده دادرسی به استناد استشهادیه محلی و اظهارات مطلعاناستناد به استشهادیه ی محلی و اظهارات اشخاصی به عنوان مطلع در دفتر اسناد رسمی به عنوان دلیل جدید،موجب تجویز اعاده دادرسی نیست.
- تعدد جرم ناشی از بی مبالاتی در رانندگی منجر به فوت چند نفربی مبالاتی در رانندگی منتهی به فوت و ایراد صدمه بدنی چند نفر، رفتار واحد دارای عناوین مجرمانه متعدد بوده و مصداق تعدد معنوی جرم است.
- نحوه اعمال کیفیات مخففهدر صورت وجود جهات تخفیف، دادگاه موظف به اعمال تخفیف نسبت به تمامی مجازات های مورد حکم می باشد.
- نحوه اعمال کیفیات مخففهدر صورت وجود جهات تخفیف، دادگاه مکلف است مجازات را به کمتر از حداقل قانونی تقلیل دهد.
- نحوه اعمال کیفیات مخففهدر صورت وجود جهات تخفیف، دادگاه مکلف است تمامی مجازات های مورد حکم را تخفیف دهد.
- درخواست اعاده دادرسی به استناد عدول از شهادتصرف عدول از شهادت مادامی که کذب بودن آن در مرجع صالح قضایی به اثبات نرسیده باشد،به عنوان واقعه و حادثه جدید،از موارد تجویز اعاده دادرسی نیست.
- اعمال قواعد تعدد مادی در خصوص معاونتاعمال قواعد تعدد مادی بر اساس قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، در خصوص معاونت در جرایم مختلفی که قبل از تصویب این قانون ارتکاب یافته اند، مصداق مجازات نامتناسب بوده و از موارد تجویز اعاده دادرسی است.
- تفسیر شرط تناسب بین جرم و مجازاتمنظور مقنن از عدم رعایت تناسب بین جرم و مجازات به عنوان یکی از جهات تجویز اعاده دادرسی، رعایت حقوق قانونی متهم در جهت منافع وی و تخفیف مجازات است، نه تشدید مجازات متهم.
- پرورش شتر مرغ در اراضی زراعیاحداث گلخانه ها، دامداری ها، مرغداری ها، پرورش ماهی و شتر مرغ در اراضی زراعی، به منظور بهینه کردن تولیدات بخش کشاورزی، تغییر کاربری محسوب نمی شود.
- درخواست اعاده دادرسی با ارائه استشهادیه محلیصرف ارائه استشهادیه محلی از جانب متهم، موجب تجویز اعاده دادرسی نیست.
- مرجع اعمال تخفیف به سبب گذشت شاکی پس از قطعی شدن رأی در دیوان عالی کشوراعمال تخفیف به سبب گذشت شاکی در جرایم غیر قابل گذشت پس از صدور حکم قطعی، حتی در فرض قطعی شدن رأی در دیوان، از اختیارات و وظایف دادگاه است. عنوان: اثبات عدم رشد پس از بلوغ پیام: اصل بر عاقل و رشید بودن افراد پس از بلوغ بوده و عدم رشد، نیازمند اثبات است.
- مسئولیت شرکای بزه کلاهبرداری در رد مال ناشی از جرم و پرداخت جزای نقدیدر بزه کلاهبرداری که با مشارکت دو نفر ارتکاب یافته باشد، متهمان در رد مال و جزای نقدی به نحو اشتراک محکوم می گردند و محکومیت یک نفر از آنان به تنهایی به پرداخت جزای نقدی معادل دو برابر مال برده شده، فاقد وجاهت قانونی است.