آرای قضایی مرتبط با ماده 320
قانون تجارت — ۱۹ مورد
دارنده هر سند در وجه حامل مالک و برای مطالبه وجه آن محق محسوب میشود مگر در صورت ثبوت خلاف. معذلک اگر مقامات صلاحیتدار قضایی یا پلیس تادیه وجه آن سند را منع کند تادیه وجه به حامل مدیون را نسبت به شخص ثالثی که ممکن است سند متعلق به او باشد بری نخواهد کرد.
- ضرورت تصریح به دادگاه صالح در قرار عدم صلاحیتفاقد ارزش
- ضرورت تصریح به دادگاه صالح در قرار عدم صلاحیترأی دادگاه بدوی پرونده کلاسه *تصمیم نهایی شماره * خواهان: اقای ح. ش. فرزند ک. به نشانی * c * خوانده: اقای م. ف. ا. فرزند ع. به نشانی * خواسته: مطالبه وجه چک بسمه تعا
- مرور زمان در دعاوی مطالبه وجه چکاعمال مرور زمان موضوع ماده 318 قانون تجارت منوط به قید « از طرف تجار یا امور تجارتی صادر شده» می باشد و در صورتی که صدور چک، امری معمول و خارج از چار چوب رابطه تجاری تشخیص داده شود از شمول ماده مذکور خارج است.
- اعتبار ضمانت شفاهی در مورد تعهد به پرداخت چکضمانت، ظهر نویسی برای انتقال نمی باشد که به صرف امضا در ظهر چک معتبر تلقی شود بلکه یک تعهد مدنی است که به هر طریقی از جمله به صورت شفاهی می توان آن را ایجاد نمود.
- استرداد لاشه چک صادره بابت تضمین اقساطدعوی استرداد لاشه چک صادره بابت تضمین اقساط تا زمان پرداخت کل اقساط وجهی نداشته و مسموع نیست.
- خواندگان دعوی جلب ثالثدعوای جلب ثالث باید به طرفیت ثالث و اصحاب دعوی اصلی طرح شود؛ بنابراین چنانچه خواهان دعوی اصلی، به عنوان مخاطب دادخواست جلب ثالث ذکر نشود، دعوای جلب ثالث غیر قابل استماع خواهد بود. .
- تاثیر منشا سند تجاری بر تعهد مسئولین آناسناد تجاری از منشاء تعهدات مبتنی بر صدور آن، مستقل بوده و بطلان یا فسخ و به طور کلی انحلال عقد و یا ایقاع علت صدور سند تجاری، تاثیری بر ضمان و مسئولیت صادر کننده و مسئولین سند در قبال دارنده ثالث ندارد.
- اثر خط زدن عبارت «به حواله کرد» در چکصادرکننده چک با خط زدن عبارت حواله کرد، حق ظهرنویسی را از دارنده سلب می کند و در واقع شخصیت دارنده مطمح نظر وی بوده و دریافت کننده نیز با این امر موافقت کرده است؛ بنابراین در صورت انتقال به ثالث، بانک محال علیه می تواند از پرداخت وجه آن خودداری کند و دعوی مطالبه وجه آن توسط منتقل الیه مسموع نیست.
- صدور چک بدون درج تاریخصرف بدون تاریخ بودن چک صادره، ملازمه با بی اعتباری آن ندارد زیرا ممکن است چنین تعبیر شود که صادر کننده به دارنده اختیار داده است که آن را به دلخواه خود تنظیم کند.
- اعتبار چک سفید امضاءقوام و وجود چک به امضاء آن است؛ بنابراین تحریر متن آن به وسیله دارنده و یا ثالث از موجبات نقص و یا مخدوش بودن این سند تجاری نیست.
- درخواست ابطال اوراق مشارکتاوراق مشارکت از مصادیق اسناد در وجه حامل بوده و قابل ابطال است.
- شرط رسیدگی به هر دو ادعای پرداخت چک و تعرض به اصالت سندچنانچه صادرکننده چک مدعی پرداخت بخشی از وجه چک شده و نسبت به مازاد، ادعای جعلی بودن رقم مندرج در متن چک را طرح کند، دادگاه باید به ادعای جعل و الحاق متن رسیدگی کند. این امر از محدوده ممنوعیت طرح همزمان ادعای پرداخت و تعرض به اصالت سند خارج است؛ چراکه این دو ادعا نسبت به دو بخش مجزا از سند مطرح شده است.
- مطالبه وجه اوراق مشارکت مفقودشدهدر صورت مفقود شدن اوراق مشارکت، بانک صادرکننده با ابطال اوراق مذکور، مکلف به پرداخت وجه آن است.
- حدود مسئولیت مدیر فاقد سمت در مطالبه چکبا توجه به انفکاک اسناد تجاری از منشأ آن ها به محض صدور، مدیر عامل شرکت (نماینده قانونی شرکت) که چک را امضا کرده در صورت بلامحل بودن چک مسئولیت تضامنی دارد، هر چند که در زمان مطالبه وجه چک و صدور رأی دادگاه فاقد سمت مدیریت باشد.
- چک سفید امضااثبات سفید امضا بودن چک و کامل کردن آن توسط دارنده، هیچ گونه ملازمه ای با بی اعتباری سند ندارد زیرا ممکن است چنین تعبیر شود که صادر کننده به دارنده نمایندگی داده است که آن را به دلخواه خود تنظیم نماید.
- تفاوت اسناد در وجه حامل قانون تجارت و اوراق مشارکتاوراق مشارکت جزء اوراق بهادتر مشمول مواد 320 تا 334 قانون تجارت نیست. در صورت مفقودشدن این اوراق و اثبات این امر توسط دارنده و عدم وصول آن توسط دیگری، بانک مربوط مکلف به پرداخت سود اوراق به دستور دادگاه خواهد بود.
- اعتبار سند سفید امضااثبات سفید امضاء بودن سند تجاری هیچ گونه ملازمه ای با بی اعتباری آن ندارد و دعوی پرداخت وجه چکی که در مورد آن ادعای سفید امضا شده پذیرفته است و دادگاه حکم به پرداخت وجه چک صادر می کند.
- وجود سند بدهی نزد خواهان علیرغم پرداخت-های مدیونچنانچه اسناد بدهی (چک) نزد طلبکار باشد، علی رغم آنکه مدیون مبالغی را به طلبکار پرداخته باشد، با توجه به آنکه ثابت نشده که این پرداختها بابت وجه چکهای مذکور است، اماره بر تداوم بدهی و انجام پرداختها بابت دیون دیگر است.
- سفته بعنوان سند در وجه حامل قابل پذیرش استمقدمه علت طرح: اختلاف نظر بین شعبه ششم دیوان عالی کشور با دادگاههای حقوقی یک شهرستان بابل در ساعت 9 صبح روز سهشنبه مورخ 9/8/1374 جلسه هیأتعمومی شعبحقوقی (اصراری) دیو