پرسش
همانگونه که مستحضرید ماده یک لایحه قانونی ملی کردن جنگل ها مصوب۱۳۴۱، عرصه و اعیان کلیه جنگل ها و مراتع و بیشه های طبیعی و اراضی جنگلی کشور را از تاریخ۱۳۴۱/۱۰/۲۷ ملی دانسته است. تبصره ۳ ماده ۲ این قانون نیز استثنائات ماده یک را ذکر کرده است. پس از پیروزی انقلاب اسلامی و وضع قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب۱۳۶۳ با اصلاحات و الحاقات بعدی و آیین نامه ،های مربوطه قانونگذار در خصوص اراضی و املاکی که پیش از لایحه قانونی مل ی کردن جنگل ها مصوب۱۳۴۱ دارای سوابق وقفی بوده است، احکامی را وضع نموده است؛ همچنین به موجب قانون الحاق دو تبصره به ماده واحده قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه مصوب۱۳۸۰ »آن دسته از اراضی و املاک و جنگل ها و مراتع و اراضی منابع ملی که مشمول م اده۱ قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب۱۳۴۶/۵/۲۵ و اصلاحات بعدی آن و قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی مصوب۱۳۷۱/۷/۵ قرار گیرد مشمول ماده واحده مذکور نبوده و موقوفه تلقی نمی شود؛ مگر در موارد حریم موقوفات و اراضی ای که قبل از تاریخ۱۳۶۵/۱۲/۱۶ احیاء شده باشد.« با توجه به مستندات پیش گفته، در صورت وقوع حریم موقوفات در اراضی ملی، حریم مذکور از شمول قانون ملی کردن جنگل ها مصوب۱۳۴۱ خارج بوده و جزو مستثنیات این قانون محسوب می شود؛ همچنین اراضی که تا تاریخ۱۳۶۵/۱۲/۲۵ .احیا شده باشند نیز از شمول این قانون خارج است در این خصوص خواهشمند است اعلام فرمایید: منظور قانونگذار در بیان اراضی که تا تاریخ۲۵/۱۲/۱۳۶۵ احیا شده باشند، ناظر به کدام یک از اراضی موضوع قانون ملی کردن جنگل ها و قوانین دیگر مربوط به اجرای مقررات ملی شدن اراضی است؟ آیا منصرف از جنگل ها است؟ به عبارت دیگر، عرصه جنگل ها یا مراتع که تا سال۱۳۴۱ به عنوان اراضی جنگلی و مرتعی بوده و مطابق اسناد و مدارک و تفسیر عکس های هوایی مقارن با سال مذکور دارای پوشش جنگلی بوده اند و دارای سابقه وقفیت پیش این تاریخ می ،باشند به حکم تبص ره۶ ماده واحده یاد شده به عنوان اراضی ملی باقی می مانند و یا آنکه قانونگذار به ابقاء ملی بودن اراضی جنگلی یا مراتع که تا تاریخ۱۳۶۵/۱۲/۲۵ به عنوان جنگل یا مرتع (یا واجد تعاریف موضوع ماده یک قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع مصوب۱۳۴۶ با اصلاحات و الحاقات بعدی) دارای پوشش گیاهی بوده ا ند، توجه داشته و احیای این اراضی دارای سابقه وقفیت را تا تاریخ۱۳۶۵/۱۲/۲۵ پذیرفته و آنها را واجد حکم مستثنیات موضوع تبصره ۳ ماده۲ لایحه قانونی ملی کردن جنگل ها دانسته است؟
پاسخ
به موجب تبصره۶ )الحاقی۱۳۸۰ ( ماده واحده قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب ۱۳۶۳ :با اصلاحات و الحاقات بعدی»آن دسته از اراضی و املاک و جنگل ها و مراتع و اراضی منابع ملی که ) مشمول ماده۱( قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع مصوب۲۵ / ۵ / ۱۳۴۶ و اصلاحات بعد ی آن و قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی مصوب۵ / ۷ / ۱۳۷۱ قرار گیرد مشمول ماده واحده مذکور نبوده و موقوفه تلقی نمی شود؛ مگر در مورد حریم موقوفات و اراضی که قبل از تاریخ۱۶ / ۱۲ / ۱۳۶۵ احیاء شده باشد«، بر این اساس، اصولا اراضی، املاک، جنگل ها، مراتع و اراضی منابع ملی موضوع ماده یک قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع مصوب۱۳۴۶ با اصلاحات و الحاقات بعدی و قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی مصوب۱۳۷۱ ، مشمول ماده واحده مذکور نبوده و استثناء ذکر شده در ذیل این تبصره، یکی حریم موقوفات ا ست و دیگری اراضی مزبور؛ اعم از جنگل، مراتع و اراضی منابع ملی که پیش از تاریخ۱۶ / ۱۲ / ۱۳۶۵ احیا شده باشد که در این موارد استثنایی به حالت موقوفه اعاده می.شود