نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۶۷۸ مورخ ۱۴۰۰/۰۷/۳۰

با عنایت به ماده۲۳ اصلاحی۱۳۹۷ :قانون صدور چک۱ - چنانچه چکی که در وجه شخص معین صادر شده است و قابلیت ظهرنویسی دارد به دارنده دوم انتقال یابد، آیا صدور اجراییه بر وفق ماده یادشده امکان پذیر است؟ ۲ - هرگاه به رغم خط زدن عبارت حواله کرد، چک منتقل شده باشد، آیا دارنده جدید چک می تواند ص دور اجراییه را درخواست کند؟ ۳ - چنانچه چک به درخواست دارنده ابتدایی به صدور گواهی عدم پرداخت منتهی شضود و سپس چک به دارنده دوم انتقال یابد، آیا صدور اجراییه بر طبق ماده مذکور امکان پذیر است؟ ۴ - چنانچه شخصی ثالثی نسبت به وجه چک موصوف ادعای حقی داشته باشد، آی ا اعتراض وی در قالب اعتراض ثالث پذیرفته است؟

۱ - با عنایت به مفهوم مخالف ذیل مواد۴ و۵ قانون اصلاح قانون صدور چک مصوب۱۳/۸/۱۳۹۷ و تبصره یک )اصلاحی۲۹/۱/۱۴۰۰ ( ماده۲۱ قانون یادشده، در صورتی که انتقال چک برابر مقررات صورت گرفته باشد به عبارت دیگر، چنان چه چک فرض سؤال از دسته چک ارائه شده پس از پایان اسفند۱۳۹۹ )ابتدای سال ۱۴۰۰( صادر و انتقال یافته باشد و انتقال چک در سامانه صیاد صورت گرفته باشد و یا این که چک مزب ور از دسته چک ارائه شده تا پایان سال۱۳۹۹ صادر و برابر مقررات قانون صدور چک و قانون تجارت ظهر نویسی شده باشد و برابر مواد یادشده گواهی نامه عدم پرداخت با درج کد رهگیری در آن صادر شده باشد، صدور اجراییه برابر ماده۲۳ قانون یادشده برای چک هایی که مطابق مواد۴ و۵ این قانون برای آن گواهی نامه عدم .پرداحت با درج کد رهگیری و مهر بانک صادر شده است، بلامانع است ۲ - با توجه به این که خط زدن عبارت»به حوالهکرد «در متن چک توسط صادر کننده و پذیرش آن از سوی شخصی که چک در وجه وی صادر شده است، به معنای تراضی ایشان مبنی بر عدم ظهرنویسی و انتقال چک به غیر است و از آن جا که دلیلی بر عدم اعتبار چنین توافقی وجود ندارد، علی الاصول معتبر است. در نتیجه ظهرنویسی آن فاقد اثر نسبت به صادرکننده و یا صاحب حساب است و با عنایت به این که برابر ماده۲۳ قانون یادشده، اجراییه علیه صاحب حساب و یا صادرکننده صادر می شود، در فرض سؤال امکان صدور اجراییه برابر .ماده یاد شده وجود ندارد ۳ - در فرض سؤال که دارنده پس از اخذ گواهی نامه عدم پرداخت، چک را از طریق ظهرنویسی یا در برگ جداگانه به دیگری انتقال داده است، این انتقال از شمول مقررات قانون تجارت خارج است و این دارنده، دارنده موضوع قانون چک محسوب نمی شود؛ لذا امکان صدور اجراییه برابر ماده۲۳ .یادشده وجود ندارد ۴ - اعتراض ثالث به اجراییه فاقد مفهوم است بنابراین در فرض سؤال چنانچه شخص ثالث راجع به وجه چک ادعای حقی دارد، باید برابر مقررات در مرجع قضایی صالح اق.امه دعوا کند