نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۱۱۴ مورخ ۱۴۰۴/۰۹/۱۷

زوجه دعوای مطالبه مهریه به طرفیت زوج مطرح نموده و پس از صدور حکم قطعی محکومیت زوج و پذیرش اعسار وی و تقسیط محکوم به و قطعیت آن، پدر زوج فوت می کند و زوج برای جلوگیری از توقیف سهم الارث خود توسط زوجه، یک فقره چک در وجه یکی از همکاران خود صادر می کند و دارنده چک از طریق اجرای ثبت، سهم الارث زوج را توقیف می کند. آیا رفتارهای ارتکابی زوج و همکار وی در قبال زو جه، واجد وصف کیفری است؟ در صورت جرم بودن، مشمول کدام یک از عناوین مجرمانه است؟

در فرض پرسش که پس از صدور حکم اعسار به تقسیط محکوم به (مهریه)، به لحاظ فوت پدر زوج و حصه وی از ترکه، محکوم علیه توان پرداخت محکوم به را دارد؛ اما به منظور فرار از پرداخت م حکوم به، اقدام به صدور چک به صورت غیر واقعی و تحویل آن به شخص ثالث نموده و این شخص به عنوان دارنده چک از طریق اداره اجرای ثبت، سهم الارث زوج را توقیف کرده است، با لحاظ رای وحدت رویه شماره۷۷۴ مورخ۲۰ / ۱ / ۱۳۹۸ هیات عمومی دیوان عالی کشور، رفتار زوج و شخص ثالث تا زمانی که عملیات اجرایی ثبت پایان نپذیرفته و اموال توقیفی به شخص ثالث منتقل نشده باشد، در حد شروع به جرم بوده و با عنایت به مجازات قانونی بزه مذکور در ماده۲۱ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب۱۳۹۴ (بزه فرار از پرداخت دین) که درجه شش می باشد، شروع ب ه جرم مذکور با لحاظ ماده۱۲۲ قانون مجازات اسلامی مصوب۱۳۹۲ قابل تعقیب و مجازت نیست؛ اما این امر مانع از درخواست زوجه (محکوم لها) به حبس زوج (محکوم علیه) وفق ماده۱۸ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب۱۳۹۴ نخواهد بود. بدیهی است چنانچه سهم الارث زوج به م یزانی باشد که به رغم توقیف شخص ثالث، مازاد آن کفاف پرداخت محکوم به را بنماید، موضوع اساسا از شمول ماده۲۱ قانون اخیر.الذکر خارج است