پرسش
خریدار یک فقره چک بابت ثمن به فروشنده می دهد و در قرارداد شرط می شود که اگر چک در سررسید کارسازی نشود، قرارداد خود به خود منفسخ می گردد. فروشنده چک را قبل از سررسید به ثالث منتقل می کند و چک نیز در سررسید کارسازی نمی شود و منتهی به صدور گواهی عدم پرداخت بانکی به نام ثالث می:گردد ۱ - آیا به سبب کارسازی نشدن چک فو ق، قرارداد منفسخ می شود؟
۲
-
اگر ثالث بعد از صدور گواهی عدم پرداخت بانکی، چک فوق را به فروشنده واگذار کند، آیا این واگذاری تاثیری در انفساخ یا عدم انفساخ قرارداد دارد؟
پاسخ
اولا، در شرط فاسخ به محض تحقق موضوع شرط، معامله به صورت قهری منفسخ می شود و بر این اساس، د ر فرض سوال که طرفین توافق کرده ،اند در صورت عدم کارسازی وجه چک صادره بابت ثمن در سررسید قرارداد منفسخ شود، به محض عدم کارسازی وجه چک و صدور گواهی عدم پرداخت، عقد مذکور منفسخ می شود و انتقال بعدی چک توسط دارنده )در فرض سوال بایع( به ثالث پیش از تحقق شرط فاسخ، مانعی ب رای انفساخ معامله نیست؛ مگر آن ،که بر اساس محتویات پرونده، قرارداد طرفین و دیگر اوضاع و احوال قضیه دادگاه احراز کند که تحقق شرط فاسخ منوط به عدم واگذاری چک به ثالث بوده و یا صرفا چک به ثالثی قابلیت انتقال داشته که در فرض تحقق شرط فاسخ ام کان استرداد لاشه چک به فروشنده از منظر منتقل الیه )دارنده چک( بلامانع باشد و در هر صورت، کشف اراده طرفین و تفسیر قرارداد بر عهده مرجع رسیدگی ک ننده .است ثانیا، بنابر مراتب مذکور در بند فوق، در فرض احراز تحقق شرط فاسخ، واگذاری بعدی چک مذکور توسط ثالث به بای.ع، تاثیری در عدم انفساخ قرارداد ندارد