نشست قضایی درباره غیر عمد بودن قتل

اگر شکایتی مبنی بر قتل عمدی صورت گرفته و بازپرس با انجام تحقیقات، عمل مرتکب را قتل غیرعمدی تشخیص دهد آیا میتواند نسبت به عمدی بودن قتل قرار منع تعقیب صادر کند یا فقط در خصوص قتل غیرعمدی اظهار نظر می گردد؟

بازپرس فقط باید یک قرار صادر کند، به این ترتیب که عنوان قتل عمدی را احراز نکند و رفتار متهم را بر یکی از عناوین شبه عمد ماده ۲۹۱ قانون مجازات اسلامی تطبیق دهد لذا نظریه اکثریت تایید می شود، توضیحا این که در فرض مطروحه که دادستان و بازپرس در تشخیص اتهام متهم به قتل غیرعمدی، هم عقیده اند مطابق ماده ۲۶۸ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و اصلاحات و الحاقات بعدی، پرونده امر با صدور کیفرخواست به دادگاهی باید ارسال شود که حسب اتهام احرازی، صالح به رسیدگی به آن است و لذا در فرض استعلام، کیفرخواست مربوطه باید براساس ماده ۲۷۹ قانون فوق الذکر، توسط دادستان تنظیم و به دادگاه کیفری دو (دادگاه صالح به رسیدگی به اتهام) ارسال شود و شکایت اولیای دم از حیث عمدی بودن قتل و اصرار آن ها بر این شکایت، تاثیری در ارسال پرونده به دادگاهی که دادستان جهت رسیدگی (بر اساس قانون) صالح می داند، ندارد. بدیهی است که وفق ماده ۲۸۰ قانون صدرالذکر، عنوان اتهامی که در کیفرخواست ذکر می شود، مانع از تعیین عنوان صحیح قانونی توسط دادگاه نیست. بنابراین، چنانچه دادگاه کیفری دو پس از انجام رسیدگی، معتقد به ارتکاب بزه قتل عمدی توسط متهم باشد و یا اتهامی را که متوجه متهم است، قتل عمدی تشخیص دهد، در این صورت باید قرار عدم صلاحیت به اعتبار شایستگی رسیدگی در دادگاه کیفری یک صادر نماید. نسبت به موضوع فقط یک قرار صادر میشود بدین صورت که تشخیص عنوان اتهامی با قاضی پرونده می باشد و با تغییر عنوان اتهامی، قاضی یک قرار صادر میکند زیرا برای یک فعل نمیتوان دو قرار صادر نمود و بر فرض قبول اینکه اگر با صدور قرار منع تعقیب نسبت به عمدی بودن اتهام، پرونده با صدور کیفرخواست نسبت به قتل غیرعمدی به دادگاه ارسال گردد و دادگاه اقدام به صدور رای نماید در صورت اعتراض به قرار منع تعقیب با ارسال پرونده به دادگاه و نقض قرار، امکان صدور آراء متناقض می رود. به هر حال برای یک فعل اتهامی نمیتوان دو قرار صادر نمود. نسبت به موضوع دو قرار صادر میگرد نسبت به موضوع قتل غیرعمدی جلب به دادرسی و نسبت به موضوع قتل عمدی قرار منع تعقیب صادر میگردد چون حقوق مکتسبه شاکی وجود دارد و حق اعتراض نسبت به خواست وی یعنی قتل عمدی از بین می رود لذا باید نسبت به موضع دو قرار جداگانه صادر گردد. بازپرس فقط نسبت به قتل عمدی اظهار نظر نموده و وارد اینکه فعل اتهام غیرعمد است نمی شود، چون خواسته شاکی فقط قتل عمد بوده نسبت به غیرعمدی بودن آن اظهار نظر نمی گردد. رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۶