پرسش
در صورتی که در رای صادره از دادگاه بدوی اشتباهی رخ بدهد و رای با همان صورت در دادگاه تجدیدنظر نیز تایید گردد و پس از قطعیت آن، در مرحله اجرا متوجه اشتباه رای شوند تکلیف چیست و چگونه باید نسبت به اصلاح رای اقدام شود؟
نظر و پاسخ
به موجب ماده ۳۰۹ قانون آیین دادرسی مدنی رفع اشتباه از احکام دادگاه بدوی تا قبل از درخواست تجدیدنظر با دادگاه بدوی است و به موجب ماده ۳۵۱ قانون مذکور اصلاح آرای دادگاه بدوی که از آن درخواست تجدیدنظر شده به دادگاه تجدیدنظر محول شده است. پس از صدور رای دادگاه تجدیدنظر در صورت نیاز، اصلاح و رفع اشتباه در حدود قانون با دادگاه تجدیدنظر است نه دادگاه بدوی.
چون دادگاه بدوی از حیث درجه تالی محسوب میشود و از سویی از قاعده فراغ دادرسی برخوردار است لذا حق تغییر و اصلاح رای را پس از تجدیدنظر خواهی ندارد و اساسا وقتی رای در دادگاه تجدیدنظر مطرح میشود شایسته است که از سوی آن دادگاه (عالی) اشتباه رای نیز تذکر داده شود. در فرض سوال که دادگاه تجدیدنظر متوجه اشتباه رای نشده و بعدا دادگاه بدوی متوجه این خطا شده است باید به دادگاه تجدیدنظر اعلام کند تا آن دادگاه نسبت به اصلاح اشتباه در رای اقدام کند و چون مطابق تبصره یک همان ماده (۳۰۹ قانون آیین دادرسی مدنی) رای تجدیدنظر قطعی است؛ لذا تصحیح رای نیز قطعی خواهد بود.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۸۱