پرسش
آیا هیات امنای مساجد منفردا یا مجتمعا دارای سمت جهت طرح دعوی و یا دفاع از دعاوی راجع به امور مسجد می باشند؟
نظر و پاسخ
در صورتی که مسجد دارای اساسنامه باشد، مطابق آن عمل می شود؛ در غیر این صورت؛ مسجد، موقوفه محسوب و دارای شخصیت حقوقی است و مطابق بند و ماده ۷ آیین نامه نحوه انتخاب و برکناری، شرایط و حدود اختیارات امین یا هیات امنای اماکن مذهبی و موقوفات مصوب ۱۳۶۵/۲/۱۰ هیات وزیران، اگر امین یا هیات امناء مسجد از سوی اداره حج و اوقاف و امور خیریه تعیین شده باشد، اختیار طرح دعوی و دفاع از حقوق اماکن مذهبی چون مسجد و تعقیب دعاوی طرح شده له و علیه آنها و نیز اختیار انتخاب وکیل برای انجام امور مربوط به مسجد را دارند؛ اگر امین یک نفر باشد، به صورت انفرادی و اگر هیات امناء باشد، به استناد ماده ۴ آییننامه مذکور مسیولیت مشترک دارند و مطابق مقررات مذکور تصمیمات هیات امناء با اکثریت آراء اتخاذ می شود؛ اما اجرای مصوبات هیات امناء با رییس هیات امناء می باشد که می تواند اقدام به طرح دعوی یا دفاع یا انتخاب وکیل براساس مصوبات هیات امناء نماید و براساس مصوبه مجلس شورای اسلامی تحت عنوان وظایف و اختیارات هیات امنای مساجد (ماده ۱۴) مصوب سال ۹۴، در صورت داشتن امام جماعت ثابت برای مسجد، مدیر امور مسجد و رییس هیات امنای مسجد می باشد. (ماده ۱۳) و در بند خ ماده ۱۴ مقررات مذکور، حدود اختیارات هیات امناء قید شده است.
چنانچه مسجد دارای اساسنامه است، مطابق اساسنامه عمل می شود و در غیر اینصورت با توجه به اینکه مسجد، موقوفه محسوب می شود و وقف دارای شخصیت حقوقی است و اینکه لفظ هیات، ظهور در اجتماع دارد و با استفاده از ملاک ماده ۶۶۹ قانون مدنی و همچنین بند خ ماده ۱۴ آیین نامه نحوه انتخاب و برکناری، شرایط و حدود اختیارات و وظایف رییس یا هیات امنای اماکن مذهبی و موقوفات مصوب ۶۵/۲/۱۰ و نیز ماده ۵ قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج طرح دعوی و یا دفاع از آن لزوما باید مجتمعا توسط هیات امنای مسجد انجام گیرد مگر اینکه اذن به شخص واحد داده شود.
چنانچه در اساسنامه پیش بینی خاصی نشده باشد ضرورتی به طرح دعوی به صورت مجتمعا نیست و انفرادی نیز امکان طرح دعوی وجود دارد خصوصا اینکه مصلحت مسجد نیز بعضا اقتضای اقدام یکی از اعضای هیات امناء را دارد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۸