پرسش
آیا اطلاع زوجه از وضعیت مالی زوج تاثیری در حق حبس دارد؟
نظر و پاسخ
با این توضیح که پس از وقوع عقد نکاح و تعیین مهر بنا به تجویز ماده ۱۰۸۵ قانون مدنی که مقرر داشته: زن می تواند تا مهریه به او تسلیم نشده از ایفای وظایفی که در قبال شوهر دارد امتناع کند؛ مشروط بر اینکه مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود. اطلاع زوجه از وضعیت مالی زوج تاثیری در حق حبس ندارد و موید این دیدگاه، رای وحدت رویه شماره ۷۰۸ مورخ ۱۳۸۷/۰۵/۲۲ هیات عمومی دیوان عالی کشور می باشد.
در تمامی عقود رضایی که با توافق طرفین منعقد می شود، طرفین با توافق می توانند آن را بر هم زده و حتی آثار آن را زایل کنند، اما انحلال زندگی مشترک یا همان نکاح، مستلزم پیروی از قواعد و تشریفاتی است که حکومت باهدف جلوگیری از متلاشی شدن خانواده ها آن ها را وضع نموده است و حتی با انحلال نکاح، آثار به جای مانده از نکاح مانند انتساب فرزندان مشترک به والدین را نمی توان از بین برد. بین مهریه و پیوند زناشویی رابطه علیت وجود ندارد و نباید عقد نکاح را با خرید و فروش یا سایر عقود معوض مقایسه کرد. کما اینکه قانون گذار در مواد ۱۰۸۱ و ۱۰۸۷ و ۱۱۰۰ قانون مدنی مقرراتی را پیش بینی کرده است که دلالت بر آن دارد که وضعیت مهریه ارتباطی با اصل نکاح و طلاق ندارد. بنابراین خانمی که اطلاع دارد خواستگار وی قادر به پرداخت مهریه نیست و با این وصف به عقد ازدواج وی درمی آید، نه تنها نمی تواند به لحاظ عدم قدرت و استطاعت زوج بر پرداخت مهریه تقاضای بطلان عقد (ماده ۱۰۸۱ قانون مدنی) را بنماید؛ بلکه مجاز به استفاده از حق حبس هم نیست و ازاین رو می بایست بلافاصله پس از عقد با درخواست زوج به ایفای وظایف زناشویی اقدام نماید وگرنه ناشزه محسوب خواهد شد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۴۰۱