پرسش
مالک دو واحد آپارتمان یکی از دو واحد را به آقای الف واگذار و سپس در رهن بانک قرار می دهد. چون وام را پرداخت نمی کند با بانک توافق و ابتدا فک رهن و سپس به بانک صلح می کند.
واحد دوم را ابتدا به رهن بانک سپس به ب انتقال و چون وام را نمی پردازد با بانک توافق و ابتدا فک رهن و سپس با صلح به بانک واگذار می کند. آیا در معامله انتقال مال غیر می باشد و به هریک از الف و ب در صورت انتقال مال غیر، باید ملک ردشود یا قیمت در معامله دوم؟
نظر و پاسخ
رفتار متهم که پس از فروش ملک به دیگری مبیع را در رهن بانک قرار داده از مصادیق ماده ۲ قانون مجازات اشخاصی که مال غیر را به عوض مال خود معرفی می نمایند، می باشد و مجازات آن براساس ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری تعیین می شود. با توجه به اینکه در رهن قرار دادن ملک دیگری انتقال محسوب نمی شود؛ لذا مشمول قانون راجع به انتقال مال غیر نیست و چنانچه شخصی ملک خود را به دیگری رهن داده و بدون اذن مرتهن و آگاه نمودن خریدار ملک را به وی منتقل کند در صورتی که رهن و فروش به صورت رسمی باشد از مصادیق معامله معارض موضوع ماده ۱۱۷ قانون ثبت اسناد و املاک کشور محسوب و چنانچه انتقال رسمی نباشد با جمع شرایط قانونی می تواند از مصادیق کلاهبرداری محسوب گردد.
در معامله دوم چون بانک فک رهن کرده و حقوق رهن آن از بین رفته است؛ لذا با صلح فروشنده با بانک، انتقال مال غیر صورت گرفته است لذا باید ملک به الف و ب رد شود. در خصوص حق رهن بانک باید طبق حقوق رهنی پیش می رفت نه اینکه با فروشنده که مالک نیست، صلح می نمود.
در معامله با الف چون در رهن قراردادن ملک در رهن بانک، معامله معارض است؛ لذا انتقال مال غیر واقع و باید ملک به الف برگردد اما در معامله دوم نباید ملک در رهن را بدون اطلاع واگذار می کرد و معامله دارای عیب می باشد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۹