نشست قضایی درباره سوء استفاده از سفید امضا یا جعل

آقای الف، یک باب مغازه متعلق به خود را طی مبایعه نامه ای به آقای ب به فروش می رساند. در هنگام تنظیم مبایعه نامه و پس از اخذ امضایات ذیل سند و درج مشخصات خریدار و فروشنده، آقای الف مجلس را ترک و به خریدار اعلام می نماید که مورد معامله را در بخش مخصوص به آن در مبایعه نامه وارد نماید، برخلاف توافق صورت گرفته میان معاملین، مورد معامله یک باب منزل مسکونی قید می گردد، النهایه و با توجه به شرح مذکور، صحیح ترین عنوان مجرمانه انتسابی به رفتار صورت گرفته از جانب خریدار چه می باشد؟

نظریه اکثریت که عمل مذکور را بزه سوء استفاده از سفید امضاء می داند، صحیح است زیرا مصادیق سوء استفاده از سفید امضاء می تواند به صورت کامل یا جزیی باشد. موضوع از مصادیق بزه سوء استفاده از سفید امضاء می باشد چراکه: اولا قانونگذار اصطلاح سفید امضاء را مسامحتا در قانون ذکر نموده است و شامل مواردی که سندی ناقص هم می باشد، می گردد. ثانیا طرفین با یکدیگر توافق نموده اند و بر خلاف توافق صورت گرفته، خریدار مورد دیگری را در مبایعه نامه درج نموده است. ثالثا عنصر سپردن در مانحن فیه وجود دارد و با توجه به اینکه بزه سوء استفاده از سفید امضاء، یکی از صور خاص بزه خیانت در امانت می باشد. لذا تحقق بزه سوء استفاده از سفید امضاء به اصلح نزدیک می باشد. موضوع مطرح شده از مصادیق بزه جعل مفادی می باشد چرا که: اولا لزوم تفسیر مضیق نصوص جزایی این امر را ایجاب می نماید که از تسری مفهوم اصطلاح سفید امضاء به نوشتجات ناقص خودداری شده و صرفا ناظر به مواردی که برگه ای کاملا سفید به امضاء شخصی می رسد، باشد. ثانیا مجازات بزه جعل کمتر از مجازات بزه سوء استفاده از سفید امضاء می باشد لذا در مقام انتخاب، اصل تفسیر به نفع متهم، انتخاب بزه جعل را اولی می داند. رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۹