پرسش
اگر خواهان به اشتباه نام و نام خانوادگی خوانده را در دادخواست قید کند و دادگاه یا شورا نیز بر این مبنا رای صادر کند آیا ضرورتی به اصدار رای اصلاحی است؟
نظر و پاسخ
اگر خواهان نام و شهرت خوانده را در دادخواست اشتباه نوشته باشد خودش مسیول این اشتباه است زیرا در ماده ۵۱ قانون آیین دادرسی مدنی قید نام و نام خانوادگی خوانده به عهده خواهان گذاشته شده و اگر دادگاه به همین شکل حکم له یا علیه خوانده که اسم او اشتباه نوشته شده صادر کند موردی برای اصلاح دادنامه نیست زیرا ماده ۳۰۹ قانون مذکور مربوط به سهو قلم قاضی دادگاه است و اجازه ای برای اصلاح نام و نام خانوادگی خوانده که خواهان در ذکر نام او اشتباه کرده،
داده نشده است و خواهان میتواند علیه خوانده واقعی دعوا جدیدی طرح کند.
سهو قلم مقرر در ماده ۳۰۹ از قانون آیین دادرسی مدنی ناظر به جایی است که عامل اشتباه دادگاه باشد به عبارت دیگر اشتباه متوجه محکمه باشد در این صورت دادگاه باید رای اصلاحی صادر کند ولی اگر خود طرف دعوا مرتکب اشتباه شده باشد دیگر مبنایی برای صدور رای اصلاحی نیست هرچند ممکن است این اشتباه در حد افزودن و یا کاستن یک حرف به عنوان پیشوند یا پسوند فامیلی باشد و هرچند ممکن است به لحاظ همین یک حرف حکمی که پس از چند سال صادر شده است دیگر به مرحله اجرا در نیاید (یعنی واحد اجرا کننده عنوان کند که مشخصات سجلی محکوم علیه با رای صادره مطابقت ندارد).
گرچه مقنن به صراحت برای دادگاه یا دفتر دادگاه تکلیفی در احراز هویت اصحاب دعوا و اصلاح مشخصات آنها مطابق اسناد تشخیص هویت در خلال جلسات رسیدگی قایل نشده است (مثل تکلیفی که برای سر دفتران اسناد رسمی قایل شده) اما تدقیق در مباحث مختلف قانون آیین دادرسی مدنی حاکی از این امر است که دادگاه باید برای احراز ذی نفع بودن یا نبودن و یا اطمینان از اینکه اشخاص علیه یکدیگر طرح دعوای واهی نکرده و یا رایی که صادر میشود در ارتباط با خود طرفین با مشخصات صحیح سجلی است باید هویت آنها را بشناسد که این از اصول اولیه و مقدماتی رسیدگی است.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۸۵