پرسش
مطابق ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری بازپرس مکلف به بازبینی قرارهای تامین کیفری منتهی به بازداشت یا قرار بازداشت موقت می باشد، آیا تکلیف مقرر در ماده ۲۴۲ شامل مقام قضایی دادگاه هم می شود یا خیر؟
نظر و پاسخ
بازبینی قرارهای منتهی به بازداشت در دادگاه لازم الارعایه نیست به جز در مواردی که پرونده ها به طور مستقیم در دادگاه مطرح شده باشد که در اینصورت در مرحله انجام تحقیقات مقدماتی رعایت مواعد مقرر در دادگاه نیز الزامی است هرچند که رعایت حداقل مجازات پیش بینی شده هم برای دادگاه و هم برای دادسرا لازم الرعایه است؛ نتیجتا نظریه اکثریت در حد استنتاج مرقوم اعلام صحت می شود.
با توجه به فعل ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری صراحتی برای رعایت تکلیف مقرر در قسمت اول آن ماده در خصوص ابقاء قرار منتهی به بازداشت متهم در دادگاه وجود نداشته و این وظایف دادسرا بوده و شامل مرحله تحقیقات مقدماتی است و قبل از صدور کیفرخواست است و نظریه مشورتی اخیر به شماره ۳۲۲۰/۹۴/۷ مورخ ۲۰/۱۱/۹۴ موید این مطلب است. با ذکر این نکته که تکلیف قسمت اخیر ماده ۲۴۲ از قانون آیین دادرسی کیفری در خصوص بازداشت متهم نباید از حداقل مجازات حبس مقرر در قانون برای آن جرم تجاوز کند برعهده دادگاه نیز می باشد. تبصره یک ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری که عنوان دادگاه را قید نموده است ناظر به مواردی است که کیفرخواست غیابی در دادسرا بدون دسترسی به متهم و قرار تامین کیفری در دادگاه در خصوص وی صادر شده یا پرونده از موارد طرح مستقیم در دادگاه کیفری دو می باشد.
با توجه به تفسیر موسع قوانین شکلی و وحدت ملاک از ماده ۲۴۶ از قانون آیین دادرسی کیفری دادگاه تکلیف دارد صدر ماده ۲۴۲ از قانون مرقوم را اعمال نماید و این قرار قابل اعتراض در دادگاه تجدیدنظر استان می باشد.
اعمال صدر ماده ۲۴۲ از قانون مرقوم برای تمدید قرار منتهی به بازداشت یا قرار بازداشت موقت در دادگاه به دلیل فقد قانونی لازم و ضروری نیست.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۶