پرسش
آیا در مواردی که دادستان مبادرت به انجام تحقیقات مقدماتی می نماید و پس از آن نظر به مجرمیت متهم دارد صدور قرار جلب به دادرسی توسط وی الزامی است یا خیر؟
نظر و پاسخ
قانونگذار در مواردی که به دادستان اختیارات بازپرس در مقام تحقیق را محول نموده در مقام بیان بوده؛ چنانچه نظر به عدم صدور قرار جلب به دادرسی داشت تصریح بر این امر می کرد؛ نتیجتا نظریه اتفاقی مبنی بر ضرورت لزوم قرار جلب به دادرسی مورد تایید است.
با عنایت به دلایل ذیل صدور قرار جلب به دادرسی الزامی است: اولا ماهیت کیفرخواست با جلب به دادرسی متفاوت است؛ کیفرخواست تقاضای کیفری مجازات برای متهم است و شالوده پرونده و استدلالات در جلب به دادرسی اخذ می شود؛ درست است که جلب به دادرسی دادستان نیازی به موافقت فرد دیگری ندارد ولیکن این امر مانع حذف صدور قرار جلب به دادرسی توسط دادستان نیست.
ثانیا: قانونگذار در ماده ۹۲ قانون آیین دادرسی مدنی در باب واگذاری اختیارات به دادستان در جهت انجام تحقیقات مقدماتی در مقام بیان بوده و در صورتی که نظر به عدم جلب به دادرسی توسط دادستان داشت آن را بیان می نمود. در ضمن هیچ پرونده ای در دادسرا نمی تواند بدون قرار به دادگاه برود لذا دادستان هم باید تصمیم خود را در قالب قرار بیان نماید.
ثالثا: گاهی اوقات قرار جلب به دادرسی با قرارهای موقوفی یا منع تعقیب توامان است. در اینجا نیز صدور قرار نهایی الزامی است و احتیاط ایجاب می نماید دادستان قرار جلب به دادرسی صادر و سپس کیفرخواست تنظیم نماید.
رابعا: ماده ۲۶۴ قانون آیین دادرسی مدنی اشاره دارد که بازپرس (مقام تحقیق) ظرف پنج روز عقیده خود را در قالب قرار اعلام نماید؛ رابعا لذا زمانی که دادستان نیز مبادرت به تحقیقات مقدماتی می نماید صدور قرار جلب به دادرسی توسط وی الزامی است. در ضمن این موضوع از روح قانون و سایر مواد قانونی فوق الذکر از جمله مواد ۲۶۵ و ۲۶۸ نیز استنباط می شود. البته برخی معتقدند با عنایت به نظریه مشورتی ۷/۹۵/۲۸۳۶ مورخ ۹۵/۱۱/۶ و قیاس موضوع با جایی که کیفرخواست شفاهی توسط دادستان صادر می گردد نیازی به صدور قرار جلب به دادرسی نیست که این موضوع با عنایت به استدلال های فوق الذکر صحیح نیست.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷