لاولکس پرسش
چنانکه زوج محکوم به تحمل ۵ سال حبس به جهت ارتکاب جرم شود و لیکن مجازات وی تعلیق گردد یا مشمول عفو شود؛ آیا شرط ضمن عقد نکاح جهت طلاق به درخواست زوجه محقق شده است؟
نظر و پاسخ
در فرض سوال، چنانچه زوج محکوم به تحمل ۵ سال حبس تعزیری تعلیقی شود به طوری که اجرای مجازات تعلیق گردد، زوجه نمی تواند از شرط ضمن عقد نکاح (بند ۶ سند نکاحیه) در جهت اخذ طلاق یا مطلقه نمودن خود استفاده نماید، زیرا مجازات تعیینی تعلیق شده و به موجب آن محکومیت، امکان اجرای ۵ سال حبس وجود ندارد؛ لیکن در عقود و سایر شرایط چنین وضعیتی نیست و امکان درخواست طلاق به استناد شرط ضمن عقد (بند ۶ سند نکاحیه) وجود دارد.
با توجه به اینکه فلسفه حق طلاق زوجه در صورت محکومیت زوج به حبس از باب قاعده عسر و حرج زوجه به جهت عدم حضور زوج در خانواده می باشد و با توجه به اینکه حق زوجه در درخواست طلاق امری استثنایی است و در موارد استثناء باید به قدر متیقن اکتفا نمود؛ لذا در فرض سوال با تعلیق مجازات و یا شمول عفو علت حکم نیز زایل می گردد. در نتیجه به استناد ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی حق طلاق زوجه منتفی می گردد.
با توجه به اینکه تشخیص عسر و حرج با دادگاه است؛ لذا عفو یا تعلیق مجازات تاثیری در موضوع ندارد و با توجه به نص قانون به استناد مواد ۱۰ قانون مدنی محکومیت به حبس، موجد سبب اعمال حق طلاق از ناحیه زوجه بوده و عفو یا تعلیق، حق مکتسب ایجاد شده برای زوج را زایل نمی کند و همچنان این حق استصحاب می گردد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۴۰۰