پرسش
آیا زوجه پس از عقد یا پیش از اینکه زیر یک سقف با شوهر زندگی نماید (هنوز مواقعه ای صورت نگرفته است) می تواند به عنوان ترک نفقه شکایت نماید؟
نظر و پاسخ
چنانچه عدم تمکین با استفاده حق حبس باشد مستند به تبصره ماده ۵۳ قانون حمایت خانواده، ترک انفاق زوج قابل تعقیب کیفری است؛ نظریه اقلیت با این استنتاج موافق می باشد.
نظر به رای وحدت رویه ۶۳۳ مورخ ۱۳۷۸/۲/۱۴ هیات عمومی دیوان عالی کشور، در صورتی که زوج دارای تمکن مالی باشد و زوجه تمکین نماید ولی زوج از پرداخت نفقه امتناع نماید قابل مجازات است و در صورتی که به علت حق حبس تمکین صورت نمی گیرد در صورت عدم پرداخت نفقه فقط از جنبه حقوقی و مطالبه نفقه قابل پیگیری است ولی شامل جنبه عمومی جرم ماده ۵۳ قانون حمایت خانواده نمی گردد.
تا قبل از تصویب قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ رویه دادگاه ها به دلیل وجود رای وحدت رویه ۶۳۳ - ۱۳۷۸/۲/۱۴ دیوان عالی کشور این بود که اگر زوجه در دوران عقد و تا قبل از نزدیکی به دلیل حق حبس تمکین نمی کرد شکایت ترک انفاق از سوی ایشان پذیرفته نمی شد؛ اما با تصویب قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ در تبصره ماده ۵۳ تکلیف را مشخص کرده است؛ با این توضیح که در دوران عقد قبل از مواقعه (انجام عمل زناشویی) زوجه می تواند از حق حبس استفاده نماید که این حق حبس مانع از استحقاق نفقه به زوجه نخواهد و در صورت تمکن علیرغم تمکین، زوجه میتواند به عنوان ترک انفاق شکایت نماید.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷