نشست قضایی درباره دعوی نفی نسب از سوی ورثه و نحوه اصلاح گواهی انحصار ورثه

دادگاه حقوقی دو مستقل در سال ۱۳۷۲ گواهی انحصار وراثت شخصی را صادر نموده است و متقاضی در متن درخواست قید نموده: خانم (الف) فرزندخوانده متوفی می باشد . شهود این موضوع را نیز گواهی نموده اند، لکن دادگاه بدون هیچ تحقیقی در متن رای قید نموده که اصل بر مشروعیت نسل است و خانم (الف) را جزء یکی از ورثه قلمداد نموده است. در حال حاضر دادخواستی مبنی بر نفی نسب خانم (الف) از سوی یکی از ورثه تقدیم شده که تقاضای نفی نسب و اصلاح گواهی انحصار وراثت را نموده است؛ الف: آیا دعوای نفی نسب از سوی ورثه مسموع است؟ ب: آیا دادگاه (به جانشینی از دادگاه حقوقی مستقل) می تواند گواهی انحصار وراثت را اصلاح نماید؟

نشست قضایی (۱) مدنی: مدعی نفی ولد، منحصرا باید پدری باشد که فرزند به او منسوب است. دعوای سایرین و ورثه را باید اختلاف در نسب نامید نه نفی ولد، زیرا ورثه ای که نسب شخصی را نفی می کند در واقع منکر نسبت خود با آن شخص است. بنا به فرض، اگر اولاد متوفی منکر نسب شخص دیگری به عنوان اولاد مورث خود باشند، در واقع رابطه برادری و اخوت را منکر می باشند. در فرض سوال، دادگاه جانشین دادگاه صادرکننده گواهی انحصار وراثت باید رسیدگی و نسبت به موضوع اظهارنظر نموده و حسب مورد گواهی انحصار وراثت را اصلاح یا ابطال نماید. با این تقدیر دعوای اعتراض به گواهی انحصار وراثت قابل استماع است. قسمت الف: با توجه به ماده ۱۱۶۲ قانون مدنی، دعوای نفی نسب همان دعوا نفی ولد می باشد. به صراحت ماده مذکور، دعوای نفی ولد فقط منحصر به شوهر می باشد که باید ظرف دو ماه از تاریخ اطلاع یافتن از تولد طفل انجام شود و دعوای نفی نسب از سوی سایر وراث، آن هم بعد از سالیان متمادی قابل استماع نیست. قسمت ب: نظر به این که با تصویب قانون تشکیل دادگاه های عمومی در سال ۱۳۷۳ دادگاه های حقوقی ۲ مستقل از سیستم قضایی کشور حذف شده اند، دادگاه فعلی (ترجیحا شعبه اول دادگاه) جانشین دادگاه محذوف می باشد، در صورتی که این دادگاه با بررسی دلایل و انجام تحقیقات لازم و عنداللزوم استعلام از زایشگاه مربوط به این نتیجه رسید که خانم (الف) فرزندخوانده متوفی بوده و می تواند گواهی انحصار وراثت را اصلاح نماید و خانم (الف) را از ورثه خارج نماید. رده:نشست های قضایی سال ۱۳۸۹