پرسش
آیا دعوا به خواسته صدور حکم از کارافتادگی به استناد ماده ۱۰۴ قانون امور حسبی، حسب ماده مذکور در دادگاه قابل استماع است؟
نظر و پاسخ
تقاضای صدور حکم از کارافتادگی، فاقد جنبه ترافعی در دادگاه های عمومی حقوقی است و به نظر می رسد در این قالب، قابلیت استماع و پذیرش ندارد زیرا مطابق ماده ۱۰۴ قانون امور حسبی کسی که در اثر کبر سن یا بیماری و امثال آن از اداره تمام و یا بعضی از اموال خود عاجز باشد می تواند از دادگاه بخواهد که برای اداره اموال او امین، معین شود. دادگاه پس از رسیدگی و احراز عجز متقاضی نسبت به اداره اموال خود، امین معین خواهد کرد. امین به منزله وکیل بوده و احکام وکیل نسبت به او جاری خواهد بود.
چنان چه شخصی در اثر کبر سن یا بیماری و امثال آن از اداره اموال خویش عاجز مانده باشد می تواند از دادگاه بخواهد که برای اداره اموال او امین معین کند. دادگاه در صورت وجود شرایط زیر می تواند نسبت به تعیین امین اقدام کند:
۱- شخص به واسطه کبر سن یا بیماری و یا امثال آن قادر به اداره اموال خویش نباشد.
۲- با توجه به این که منظور از تعیین امین، اداره اموال می باشد، چنان چه شخص حسب تحقیقات معموله فاقد اموال باشد، مسیله تعیین امین منتفی خواهد بود.
۳- تقاضای تعیین امین باید توسط شخص عاجز و یا بیمار به دادگاه تقدیم شود نه افراد دیگر.
۴- نظر به این که در بسیاری از موارد این گونه دعاوی از سوی فرزندان ذکوری اقامه می شود که باید به خدمت مقدس سربازی اعزام شوند و هدف آنان نیز از اقامه چنین دعوایی اخذ حکم از دادگاه و نرفتن به خدمت سربازی است، واحد سرپرستی دادسرا باید با طرح سوالاتی از متقاضی و ارایه کننده درخواست نسبت به تعیین و روشن شدن موضوع اقدام کند و چنان چه حسب پاسخ سوالات مطروحه مشخص شود که هدف آنان نرفتن به سربازی است باید در صورت وجود شرایط لازمه دیگر به منظور جلوگیری از سوءاستفاده متقاضی از آرای دادگاه و سایر تبعات منفی آن فرد دیگری به عنوان امین تعیین شود.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۸۶