پرسش
آقای الف به موجب دادنامه ی قطعی لازم الاجراء به علت ارتکاب بزه کلاهبرداری به ۴ سال حبس و یکصد میلیون تومان جزای نقدی و معادل همان مبلغ رد مال در حق شاکی محکوم گردیده است. قاضی اجرای احکام کیفری نیز متعاقب تقاضای شاکی برای اجرای حکم رد مال و در جهت شناسایی اموال محکوم علیه، استعلام های لازم را به عمل آورده که در نهایت، مشخص می شود مشارالیه دارای سهام بورسی و سهام عدالت می باشد. با عنایت به لزوم رعایت تشریفات مزایده جهت اجرای حکم و تملیک محکوم به، چگونگی فروش سهام مذکور را بیان فرمایید؟
نظر و پاسخ
با توجه به اینکه واگذاری و فروش انتقال سهام عدالت آزاد شده و سهام بورسی تابع مقررات و شرایط خاصی می باشد؛ لذا در صورتی که با استفاده از شیوههای مرسوم و قانونی سازمان بورسی سهام توقفی عرضه و فروخته شود، بلامانع است و چنانچه از این طریق سهام مزبور به فروش نرسد اجرای مزایده در اجرای احکام مدنی بلامانع است.
با عنایت به اینکه سهام در علم حقوق از نظر تقسیم بندی اموال در زمره ی اموال منقول قرار می گیرد و از سویی در این نوع از اموال نیز لزوم رعایت تشریفات مزایده به شرح مواد ۱۱۳ الی ۱۳۶ قانون اجرای احکام مدنی ضروری می باشد و دلیلی بر عدم برگزاری مزایده و استثناء نمودن فروش سهام مذکور از مقررات مارالذکر ملاحظه نمی گردد، لذا فروش سهام در هر حال از طریق مزایده به انجام رسیده و نامه انتقال سهم به سازمان بورس و اوراق بهادار ارسال خواهد شد.
هرچند سهام در زمره ی اموال منقول قرار می گیرد، لکن در فرض سوال می بایستی میان سهام عدالت و سهام بورسی به جهت ماهیت آن تفکیک قایل شد:
الف- در خصوص سهام بورسی با توجه به اینکه فروش سهام در سازمان بورس و اوراق بهادار دارای قواعد و تشریفات خاص خود بوده؛ لذا پس از توقیف سهم از طریق همان مرجع وفق قواعد خاص خودش به فروش رفته و امکان برگزاری مزایده و انتقال سهام از نظر عملی وجود ندارد و از سویی در معاملات بورسی همواره سهام به بالاترین قیمت ممکن به فروش خواهد رفت؛ لذا فلسفه برگزاری مزایده که همان رعایت غبطه محکوم علیه و جلوگیری از مغبون شدن وی می باشد وجود داشته و ایرادی به عدم برگزاری مزایده ملاحظه نمی گردد.
ب- در خصوص سهام عدالت نیز با توجه به ساز و کار خاص انتقال آن، پس از توقیف سهم تا میزان آزاد سازی شده توسط دولت به موجب ابلاغنامه ۱۳۹۹/۲/۹ مقام معظم رهبری مبنی بر آزادسازی سهام عدالت، فروش از طریق شرکت سپرده گذاری مرکز اوراق بهادار و تسویه وجوه صورت می پذیرد و مکان برگزاری مزایده و انتقال سهم به طریق دیگر در قانون پیش بینی نشده است.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۹