پرسش
در مواردی که در جرم مشهود، مرتکب جرم جهت جلوگیری از دستگیری به اماکن و منازل خصوصی افراد دیگر وارد شود آیا مامور بدون اخذ دستور مقام قضایی، حق ورود جهت دستگیری وی را دارد؟
نظر و پاسخ
نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری قزوین با اضافه کردن عبارت جز در موارد خاص نظیر بند ث ماده ۴۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ که ساکنین تقاضای ورود مامورین دارند مورد تایید است.
اصل بر ممنوعیت ورود به حریم خصوصی افراد است؛ مگر قانون اجازه دهد و ماده ۷ قانون آیین دادرسی کیفری نیز در تمام مراحل دادرسی کیفری، رعایت حقوق شهروندی را الزامی دانسته است و مطابق ماده ۱۴۱ قانون آیین دادرسی کیفری، دستور مقام قضایی برای ورود به منازل، اماکن بسته و تعطیل تحت هر دستوری باید موردی باشد؛ بنابراین در سوال مذکور نیاز به اذن مقام قضایی می باشد.
با توجه به مفهوم مخالف ماده ۵۵ قانون آیین دادرسی کیفری در سوال مذکور نیاز به اذن مقام قضایی نیست؛ توجه به تبصره ماده ۴۵ که به تمامی شهروندان اجازه مقابله را داده است نیز در تایید این نظر است. از طرفی توجه به تفاوت جرم مشهود و غیر مشهود که در جرم مشهود عمل مجرمانه محرز می باشد و نیازی به احراز ندارد؛ بنابراین مامور باید کلیه اقدامات را به عمل آورد نیز در تایید این نظر است. در ماده ۴۴ قانون آیین دادرسی کیفری نیز ماموران مکلفند که تمام اقدامات لازم را به منظور حفظ آلات، ادوات، آثار، علایم و ادله جرم و جلوگیری از فرار یا مخفی شدن متهم و یا تبانی به عمل آورند.
(گروه اکثریت در رد این قسمت از استدلال بیان کرده اند قید در جرایم غیرمشهود در ماده ۵۵ قانون آیین دادرسی کیفری به عبارت بازرسی اشخاص و اشیا مربوط است و ماده ۴۴ قانون آیین دادرسی کیفری، آن را تخصیص می زند.)
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۶