آرای قضایی مرتبط با ماده 489
قانون آیین دادرسی مدنی — ۸۵ مورد
رای داوری در موارد زیر باطل است و قابلیت اجرایی ندارد:
1- رای صادره مخالف با قوانین موجد حق باشد.
2- داور نسبت به مطلبی که موضوع داوری نبوده رای صادر کرده است.
3- داور خارج از حدود اختیار خود رای صادر نموده باشد. در این صورت فقط آن قسمت از رای که خارج از اختیارات داور است ابطال میگردد.
4- رای داور پس از انقضای مدت داوری صادر و تسلیم شده باشد.
5- رای داور با آنچه در دفتر املاک یا بین اصحاب دعوا در دفتر اسناد رسمی ثبت شده و دارای اعتبار قانونی است مخالف باشد.
6- رای به وسیله داورانی صادر شده که مجاز به صدور رای نبودهاند.
7- قرارداد رجوع به داوری بیاعتبار بوده باشد.
- تعیین داور توسط دادگاه در صورت توافق قبلی برداور معینچنانچه طرفین حسب قرارداد برای حل اختلافات، داوری مرضی الطرفین تعیین کرده باشند و اختلاف توسط وی حل و فصل نشود، حق تقاضای تعیین داور دیگر از دادگاه ندارند و چنانچه دادگاه بدون توجه به این امر، داور دیگری تعیین کند، رأی این داور باطل و بلا اثر است.
- حدود صلاحیت داور در خاتمه دعوا به صلح و سازشدر صورت محدودیت صلاحیت داوری به صلح و سازش و کدخدامنشی، داور نمی تواند به صدور رأی اقدام نماید.
- الزام آور بودن تصمیم نماینده رئیس جمهوری در ارجاع اختلاف دستگاه های دولتی به داوریتصمیم نماینده رئیس جمهوری در راستای اصل 127 قانون اساسی در ارجاع اختلاف دستگاه های دولتی به داوری معتبر و الزام آور است.
- حدود صلاحیت و اختیارات دیوان عدالت اداریدر توافق مبنای داوری، مشخص نکردن صلاحیت داور از حیث موضوع و قلمرو اظهار نظر، موجب بطلان رأی داور می شود.
- حدود اختیار داوردر فسخ قرارداد موضوع داوریچنانچه مطابق شرط داوری در قرارداد، صلاحیت داور جهت حل اختلافات راجع به قرارداد بوده است، صدور رأی به فسخ قرارداد و آثار آن (خلع ید محکوم علیه از موضوع قرارداد پیمانکاری) خارج از صلاحیت داوری بوده و موجب بطلان داوری می شود.
- ابلاغ رأی داوری خارج از مهلت قانونیاگر رأی داور در مهلت سه ماهه قانونی صادر، لیکن خارج از این مهلت ابلاغ شود، از موارد ابطال رأی داوری است.
- تفویض انتخاب داور سوم به دو داور اختصاصی توسط دادگاهدر صورتیکه طرفین هر کدام داور اختصاصی را معرفی نمایند، اما در مورد سرداور موافقت نداشته باشند و به دادگاه مراجعه کنند، اگر دادگاه تعیین داور سوم را به دو داور اختصاصی تفویض کند علی رغم این که تخلف از مقررات می باشد، لیکن موجب عدم صلاحیت هیئت داوری نمی شود.
- انصراف داور معین از داوریانصراف یا عدم توانایی داور معین از داوری موجب منتفی شدن داوری می شود و برای داوری فرد دیگر توافق مجدد لازم است.
- دخالت دادگاه برای تعیین داور مرضی الطرفیناگر طرفین به موجب قرارداد اختلاف خود را به داوری داوران مرضیالطرفین ارجاع نمایند و در مورد داوران به توافق نرسند داوری از بین میرود و دخالت دادگاه در تعیین داوران مبنای قانونی ندارد.
- افزایش خواسته در دعاوی غیرمالیافزایش خواسته صرفا در موردی امکانپذیر است که خواسته اصلی مالی باشد، در غیر این صورت خواسته جدید تلقی شده و نیاز به تقدیم دادخواست جداگانه دارد.