آرای قضایی مرتبط با ماده 1145
قانون مدنی — ۸۹ مورد
در موارد ذیل طلاق باین است:
1) طلاقی که قبل از نزدیکی واقع شود.
2) طلاق یایسه.
3) طلاق خلع و مبارات مادام که زن رجوع به عوض نکرده باشد.
4) سومین طلاق که بعد از سه وصلت متوالی به عمل آید اعم از این که وصلت در نتیجه رجوع باشد یا در نتیجه نکاح جدید.
- رابطه مخالفت زوج با طلاق و سوء استفاده از حقاگر زوج عاجز از پرداخت کامل مهریه زوجه بوده و قادر به جلب موافقت و رضایت زوجه برای شروع زندگی مشترک و برقراری روابط زناشویی نباشد، مخالفت نامبرده به طلاق زوجه در واقع نوعی سوء استفاده از حق محسوب شده که قانونا مردود می باشد.
- صدور حکم توسط دادگاه تجدیدنظر بدون نقض دادنامه تجدیدنظر خواستهاگر دادگاه تجدیدنظر با قبول اعتراض زوجه، بدون نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته حکم به طلاق زوجه صادر نماید با موازین قانونی انطباق ندارد.
- رابطه بذل حقوق مالی و عسر و حرج زوجهبذل بخش عمده مهریه و سایر حقوق مالی ناشی از زوجیت از طرف زوجه به زوج در قبال اجرای صیغه طلاق، قرینه ای بر عسر و حرج وی در تداوم زوجیت می باشد.
- قلمرو اعمال ماده 29 قانون حمایت خانوادهتکلیف دادگاه نسبت به تعیین تکلیف نسبت به حقوق مالی زوجه مقرر در ماده 29 قانون حمایت خانواده صرفا در دعوی طلاق به درخواست زوج جهت حفظ بنیان خانواده و جلوگیری از سوء استفاده زوج از اختیار مطلقش در طلاق همسر خویش قابل اعمال و اجرا است. بنابراین در دعوای طلاق از جانب زوجه چنانچه وی خواستار مطالبه حقوق مالی ناشی از زوجیت خود باشد بایستی وفق مقررات با طرح دعوی جداگانه و مستقل در مرجع ذی صلاح قضایی نسبت به استیفای آن اقدام نماید.
- ضم وکیل توسط زوج در فرض وکالت زوجه در طلاقماده ۶۶۹ قانون مدنی صرفا ناظر به موردی است که در یک وکالت و هم زمان برای انجام یک امر چند وکیل انتخاب شده باشد. بنابراین در وکالت زوجه برای طلاق، اگر زوج پس از درخواست طلاق زوجه، ضم وکیل نماید زوجه کماکان می تواند منفردا و بنحو مستقل بدون دخالت وکیل انتخابی دیگر زوج نسبت به انجام موضوع وکالت اقدام نماید. و عدم دخالت وکیل انتخابی دیگر زوج در انجام موضوع وکالت موجب بی اعتباری اقدامات وکالتی انفرادی زوجه در انجام موضوع وکالت تفویضی نخواهد بود.
- اثر ازدواج مجدد زوج بر وکالت زوجه در طلاقازدواج مجدد اعم از دایم و موقت، بدون رضایت همسر اول و نیز بدون اخذ مجوز از دادگاه موجب تخلف زوج از بند دوازدهم از شروط مندرج در سند نکاحیه و تحقق شرط وکالت در طلاق برای زوجه خواهد بود.
- تکلیف دادگاه در فرض عدم پذیرش نظریه داوران در دعوای طلاقدر صورت عدم پذیرش نظریه داوران در دعوای طلاق، دادگاه باید در رد آن استدلالی را مطرح نماید.
- (1)- دعوای استرداد هزینه پرداخت شده توسط زوجه (2) مطالبه خسارات دادرسی در دعوای طلاق توسط زوج(1)- در مواردی که زوجه در دادگاه ثابت کند که به امر زوج یا اذن وی از مال خود برای مخارج متعارف زندگی مشترک که بر عهده زوج است، هزینه کرده و زوج نتواند قصد تبرع زوجه را اثبات کند می تواند معادل آن را از زوج دریافت نماید. (2)- از آنجا که طلاق بخواسته مرد است و زن و حتی دادگاه هم در رد خواسته مرد اختیاری ندارد و حق دفاعی در امر طلاق برای زوجه وجود ندارد، خسارت ناشی از دادرسی نیز توسط زوج باید پرداخت شود.
- اعمال وکالت در طلاق به جهت اعتیاد زوجسابقه اعتیاد طولانی مدت زوج به مواد مخدر (متادون و متابولیت) و عدم توانایی در ترک آن از موجبات تحقق بند 7 از شروط ضمن عقد نکاح خواهد بود.
- چگونگی از بین رفتن آثار حکم الزام به تمکین زوجههر چند زوجه برابر آرای صادره ملزم به تمکین عام و خاص از زوج می باشد؛ اما عدم تمایل به ادامه زندگی مشترک علی رغم وساطت اطرافیان و شوراها و داوران و نیز ابراز اعلام کراهت و بذل کلیه حقوقی مالی ناشی از عقد نکاح از جمله مهریه اثر اجرای حکم تمکین را از میان برده است.
- بذل مهریه در طلاق خلعدر طلاق خلع، میزان مهریه بذل شده توسط زوجه، باید به طور دقیق و بدون ابهام تعیین شود.
- استرداد طلاجات اعطا شده به زوجهاهداء طلا و سکه به عروس در هنگام ازدواج عرفا به عنوان هدیه و هبه است و از آنجایی که عاریه بودن آن امری غیرمتعارف است، اگر زوج مدعی عاریه دادن آنها به زوجه باشد، باید دلیل معتبری بر این امر اقامه کند.
- بذل نصف مهریه توسط زوجه باکرهدر دعوای طلاق مطروحه از سوی زوجه، در صورتی که نزدیکی صورت نگرفته باشد، از آنجایی که زوجه مستحق نصف مهریه است، اگر نیمی از مهریه خود را بذل کند، بذل صورت گرفته ناظر به نصف مهریه استحقاقی، خواهد بود.
- تکلیف دادگاه نسبت به حقوق مالی زوجه در دعوی طلاقپرداخت حقوق مالی زوجه قبل از اجرای صیغه طلاق، مختص مواردی است که طلاق به درخواست زوج باشد. بنابراین در دعوی طلاق از ناحیه زوجه منوط کردن اجرای صیغه طلاق به پرداخت نفقه و اجرت المثل، فاقد وجاهت قانونی است.
- امکان اسقاط حق رجوع در طلاق رجعی و خلعحق رجوع زوج در طلاق رجعی و حق رجوع زوجه به مابذل در طلاق خلع، ازحقوقی نیست که قابل اسقاط باشد؛ بنابراین در فرض اعلام اسقاط این حقوق توسط ذیحق، این اعلام تاثیری نداشته و رجوع شخص، صحیح است. –
- اعمال وکالت در طلاق به جهت ازدواج مجدد زوجازدواج مجدد زوج که به دلیل عدم تمکین زوجه نخست و با حکم دادگاه، انجام شده باشد موجب تحقق شرط ضمن عقد نکاح نمی شود؛ زیرا تحقق این شرط و وکالت زوجه در طلاق منوط به ازدواج مجدد زوج علیرغم تمکین زوجه است.
- ادعای عسر و حرج به جهت عقیم بودن زوجاز آنجایی که در قانون، عقیم بودن زوج، به عنوان یکی از مصادیق عسر و حرج زوجه ذکر نشده است، این امر نمی تواند مبنای درخواست طلاق از ناحیه زوجه باشد. عنوان: صدور حکم طلاق باین بدون ذکر علت آن پیام: دادگاه صادر کننده حکم طلاق،در صورتی که معتقد بر باین بودن نوع طلاق باشد، باید علت آن را در حکم ذکر نماید. عدم توجه به این امر رای صادره را مخدوش می سازد.
- معیار محاسبه نحلهنحله مالی است که هنگام طلاق و پایان زندگی مشترک به زوجه پرداخت می شود و میزان آن را دادگاه با توجه به مدت زندگی مشترک و قدرت مالی زوج و اموری که زوجه انجام داده تعیین می کند.
- ماهیت رجوع به مابذلطلاق خلع و مبارات معوض است چرا که زوجه مهریه خود را می دهد و در قبال آن طلاق می گیرد و آنچه در قانون تصریح گردیده رجوع به عوض می باشد و نه رجوع به مابذل. عنوان: اثر بذل مهریه توسط زوجه پیام: درصورتی که مهریه، دین بوده و زوجه آن را ببخشد، مشمول مقررات ابراء شده و پس از آن دیگر مهریه ای وجود ندارد تا رجوع نسبت به آن امکان پذیر باشد.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشدر دوران نامزدی و پیش از آغاز زندگی مشترک، اصل بر عدم مواقعه و نزدیکی است و مدعی این امر باید آن را اثبات نماید. بنابراین تمسک به قاعده فراش جهت اثبات مواقعه، قابل پذیرش نیست.
- نحوه تعیین میزان نفقه زوجهتعیین میزان نفقه، امری تخصصی و کارشناسی است بنابراین ضروریست پیش از صدور حکم در این خصوص، موضوع جهت تعیین میزان نفقه به کارشناس ارجاع شود.
- رابطه اجرت المثل و تنصیف داراییدر صورت اعمال شرط تنصیف دارایی در هنگام طلاق، زوجه مستحق نحله و اجرت المثل نخواهد بود، زیرا تعلق تنصیف دارایی و اجرت المثل بر اساس اصل ترتب است.
- مصادیق اصلاح رای در دیوانعالی کشوردردعوی طلاق، درصورتی که علیرغم یایسه بودن زوجه، نفقه ایام عده برای وی لحاظ شود، مورد از موارد اصلاح رای در مرحله فرجام خواهی بوده و در صورت فقدان ایرادی دیگر، دیوان عالی کشور با حذف "نفقه تعیین شده" از دادنامه فرجام خواسته، رای را ابرام می کند.
- اثر تجدیدنظرخواهی از طلاق توافقیدر صورتیکه ضمن رسیدگی به دعوی طلاق از ناحیه زوجه، طرفین به توافق رسیده و حکم طلاق توافقی صادر شود اما متعاقب تجدیدنظرخواهی زوج، دادگاه تجدیدنظر عدول وی از توافق را احراز کند، دادگاه مکلف است به خواسته دعوی اولیه (طلاق از ناحیه زوجه) رسیدگی کرده و در خصوص آن نفیا یا اثباتا اظهارنظر کند.
- ملاک تعیین سوءرفتار موجب عسر و حرجسوء رفتار و سوء معاشرت زوج بحدی که ادامه زندگی را برای زوجه غیر قابل تحمل نماید ناظر بر آنچنان رفتار و معاشرتی است که زوج با عملکرد غیر متعارف خود نسبت به زوجه موجبات اضطراب درونی او را در تداوم زندگی مشترک فراهم ساخته باشد. عنوان: ملاک تعیین سوءرفتار موجب عسر و حرج پیام: فردی به کسی با تهدید بگوید من تو رامی کشم یا اسید می پاشم و مخاطب حاضر نبوده و خطری او را تهدید نکند بلکه امنیت فکری او لحظه ای دچار تزلزل شود چون چنین رفتاری معلوم نیست تداوم داشته یا خواهد داشت نمی تواند مصداق بند 2 شروط ضمن عقد بین زوجین محسوب شود عرفا نیز زن و شوهری که زندگی مشترک را زیر یک سقف شروع نکرده اند تهدیدات تلفنی آنان نسبت به هم باید مستمر باشد عنوان: احراز سوءرفتار زوج قبل از شروع زندگی مشترک پیام: زن و شوهری که زندگی مشترک را زیر یک سقف شروع نکرده اند تهدیدات تلفنی آنان نسبت به هم باید مستمر باشد تا سوء رفتار تلقی شود.