ماده ۴۰ قانون ثبت احوال

تغییر نام خانوادگی در صلاحیت ذاتی سازمان ثبت احوال کشور می باشد و دادگاه در اینخصوص صالح نیست.

تغییر نام خانوادگی اشخاص و حذف یا اضافه نمودن پسوندبه آن از صلاحیت محاکم عمومی دادگستری خارج بوده و در صلاحیت اداره ثبت احوال می باشد.

تغییر نام خانوادگی در صلاحیت سازمان ثبت احوال کشور می باشد.

دعوای تغییر نام خانوادگی در صلاحیت سازمان ثبت احوال کشور می باشد و از صلاحیت ذاتی مرجع قضایی خارج است.

رسیدگی به خواسته حذف پسوند و تغییر نام خانوادگی در صلاحیت سازمان ثبت احوال می باشد.

خواسته تغییر نام خانوادگی،مستلزم رسیدگی قضایی در دادگاه و نتیجتا خارج از صلاحیت سازمان ثبت احوال است.

رسیدگی به تقاضای "تغییر نام خانوادگی" در صلاحیت اداره ثبت احوال می باشد و دادگاه در این خصوص صلاحیتی ندارد.

تغییر نام خانوادگی در صلاحیت سازمان ثبت احوال است؛ اما این امر دلالتی بر صلاحیت اداره مذکور در رسیدگی به اختلافات و دعاوی مربوط به این موضوع نداشته و از محاکم دادگستری به عنوان مرجع تظلم خواهی، نفی صلاحیت نمی کند.

صلاحیت اداره ثبت احوال صرفا در خصوص تغییر نام خانوادگی است و از آنجایی که در قانون به تغییر نام کوچک اشاره نشده است، این امر در صلاحیت محاکم قضایی است.

صلاحیت اداره ثبت احوال در تغییر نام خانوادگی ناظر به اتباع ایرانی و در واقع شناسنامه افراد است که توسط سازمان ثبت احوال صادر می گردد بنابراین اگر کارت شناسائی ( اقامت موقت ) توسط اداره کل امور اتباع بیگانه و مهاجرین خارجی وزارت کشور صادر شده باشد، تغییر نام خانوادگی در صلاحیت عام محاکم حقوقی دادگستری است.

رسیدگی به درخواست تغییر نام خانوادگی در صلاحیت سازمان ثبت احوال می باشد.

اصلاح نام در شناسنامه تنها در موارد مشخص شده در مواد 20 و 40 قانون ثبت احوال میسر است و دو اسمه بودن امری متعارف در جامعه بوده و در صورت مناسب بودن نام در شناسنامه امکان اصلاح آن نیست.