نشست قضایی درباره بررسی پذیرش درخواست اعسار از تاجر

در ماده ۵۱۲ قانون آیین دادرسی مدنی بیان شده از تاجر دادخواست اعسار پذیرفته نمی شود.... حال سوال این است که حکم این ماده مطلق است یا اینکه ایشان می تواند نسبت به دیونی که ارتباطی با معاملات تجاری او ندارد دعوی اعسار مطرح کند (به فرض نسبت به مهریه یا نفقه همسرش)؟

بنا به مستنبط از ماده ۴۱۲ قانون تجارت، ورشکستگی تاجر که در حکم اعسار است شامل دیون مدنی و تجاری می گردد؛ بنابراین حکم ماده ۵۱۲ قانون آیین دادرسی مدنی اطلاق دارد و به سایر دیون تاجر نیز تسری داشته و بنا به مستفاد از مواد ۴۱۸، ۴۱۹ و ۴۲۳ قانون تجارت ورشکسته جهت حفظ حقوق طلبکاران حق مداخله در اموال خود را ندارند، در نتیجه دعوی اعسار در مورد تاجر مصداق ندارد. آنچه از ماده ۴۱۲ قانون تجارت استنباط می گردد دیون تاجر اعم از مدنی و تجاری را شامل می گردد و لذا مطلق می باشد پس نمی توانیم قایل به تفکیک باشم و در هر حال شخص تاجر نمی تواند دعوی اعسار مطرح کند هر چند نظراتی نیز هست که اگر دین مدنی شخص تاجر در حدی نباشد که وضعیت تجاری او را از نظر مالی دچار بحران نماید اعسار او پذیرفته نمی شود و اگر چنین هم باشد شخص تاجر صرفا می تواند دعوی ورشکستگی مطرح کند که خود نوعی اعسار است. ورشکستگی مختص دیون تجاری است و ارتباطی به دیون مدنی شخص تاجر ندارد. و لذا دادخواست ورشکستگی صرفا راجع به مباحث تجاری پذیرفته است و از شخص تاجر راجع به دیون مدنی وی دعوی اعسار پذیرفته است. رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۶