پرسش
آیا اجرای حکم غیر قطعی رفع تصرف یا مزاحمت یا ممانعت از حق مندرج در ماده ۱۷۵ قانون آیین دادرسی مدنی شامل موارد منطبق با ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی تعزیرات می‌شود یا خیر؟ چنان چه متقاضی تواما دعوای حقوقی و کیفری را طرح نماید آیا از امتیاز مذکور بهره مند می‌شود یا خیر؟
نظر و پاسخ
قسمت اول، خیر؛ زیرا عناوین مذکور در ماده ۱۷۵ قانون آیین دادرسی مدنی و ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی تعزیرات با هم فرق دارد یکی جنبه حقوقی قضیه است و دیگری جنبه کیفری، که در بخش اول با توجه به صراحت صدر ماده ۱۷۵، قبل از قطعیت قابلیت اجر ایی دارد؛ اما قسمت دوم با توجه به تبصره ذیل ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی، قابلیت اجرایی ندارد.
قسمت دوم، در ارتباط با طرح دعوای حقوقی و کیفری به صورت توامان، عملی است؛ زیرا اجرای مجازات در ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی تعزیرات با قطعیت حکم صورت پذیرفته و اجرای تصرف با توجه به صدر ماده ۱۷۵ قانون آیین دادرسی مدنی قبل از قطعیت امکان پذیر است.
موارد منطبق با ماده ۶۹۰ مشمول اجرای حکم غیر قطعی مندرج در ماده ۱۷۵ نمی شو د؛ زیرا قانونگذار دو روش پیش بینی کرده که هر یک از آنها واجد خصوصیات و راه کار جداگانه است و ادغام این دو توجیه قانونی ندارد. در خصوص بند (۲) سوال: با عنایت به نظریه اداره حقوقی، رسیدگی توام به هر دو دعوا در یک پرونده وجود دارد لیکن اجرای مجازات پس از قطعیت حکم انجام می پذیرد و اجرای رفع تصرف با استناد به مواد ۱۵۷ و ۱۵۸ قانون آیین دادرسی مدنی، قبل از قطعیت حکم مقدور است.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۸۰