پرسش
پلیس مبارزه با مواد مخدر با توجه به گزارش منابع و مخبرین و حسب دستور مقام قضایی نسبت به بازرسی بدنی یک متهم اقدام و در حین بازرسی از جیب راست شلوار وی صد گرم تریاک و از جیب سمت چپ وی پنجاه گرم شیره تریاک و از جیب راست کت وی یک عدد اسپری اشک آور و از ساق پا یک کلت کمری غیرمجاز کشف می شود. نامبرده مرتکب چند جرم شده است و عناوین اتهامی وی چیست؟ و نحوه محاکم و صدور رای و اجرای آن چگونه می باشد؟ آیا مساله از موارد تعدد جرم می باشد یا خیر؟
نظر و پاسخ
در فرض پرسش متهم مرتکب جرایم مادی متعدد (حمل مواد مخدر، حمل سلاح غیر مجاز و حمل گاز اشک آور موضوع قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۶۷ و نیز قانون مجازات قاچاق اسلحه و مهمات و دارندگان سلاح و مهمات غیرمجاز مصوب ۱۳۹۰) شده است که مجازات وی با رعایت مقررات ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲، تعیین خواهد شد نظریات همکاران در حد این استنتاج تایید می گردد.
شاید با لحاظ عبارات مذکور در مواد ۲،۱۳۴ و ۱۳۱ از قانون مجازات اسلامی تفکیک تعدد معنوی از مادی سخت باشد، ولی با توجه به اصل تفسیر به نفع متهم موضوع مشمول ماده ۱۳۴ است اگر رفتار واحد مشمول عناوین متعدد باشد، مشمول ماده ۱۳۱ است در غیر اینصورت مشمول ماده ۱۳۴ خواهد بود و خارج از این دو ماده امکان تعیین مجازات وجود ندارد.
با توجه به تعریف جرم در ماده ۲ قانون مجازات اسلامی و ماده ۱۳۴ همان قانون و تعریف تعدد معنوی می توان گفت در فرض سوال عناوین مجرمانه متعدد نیست بلکه واحد است و همگی یک عنوان است، همگی عنوان حمل دارند، حمل شوکر -حمل مواد مخدر- در اینجا متعلق رفتار متعدد است (آنچه که به رفتار تعلق گرفته است متعدد است) در حالیکه ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی به فعل اشاره کرده است. بنابراین شامل ماده ۱۳۴ نمی شود، فلذا اگر شامل ماده ۱۳۴ نباشد باید به عنوان اصل، به قاعده جمع مجازات ها مراجعه کرد و مجازات ها جمع می شود، زمانی به ماده ۱۳۴ مراجعه می کنیم که رفتارهای متعدد از ناحیه متهم صورت گرفته باشد.
رده:نشست های قضایی سال ۱۳۹۷