آرای قضایی مرتبط با ماده 84
قانون آیین دادرسی مدنی — ۲۳۹ مورد
در موارد زیر خوانده میتواند ضمن پاسخ نسبت به ماهیت دعوا ایراد کند:
1- دادگاه صلاحیت نداشته باشد.
2- دعوا بین همان اشخاص در همان دادگاه یا دادگاه هم عرض دیگری قبلا اقامه شده و تحت رسیدگی باشد و یا اگر همان دعوا نیست دعوایی باشد که با ادعای خواهان ارتباط کامل دارد.
3- خواهان به جهتی از جهات قانونی از قبیل صغر، عدم رشد، جنون یا ممنوعیت از تصرف در اموال در نتیجه حکم ورشکستگی، اهلیت قانونی برای اقامه دعوا نداشته باشد.
4- ادعا متوجه شخص خوانده نباشد.
5- کسی که به عنوان نمایندگی اقامه دعوا کرده از قبیل وکالت یا ولایت یا قیمومت و سمت او محرز نباشد.
6- دعوای طرح شده سابقا بین همان اشخاص یا اشخاصی که اصحاب دعوا قایم مقام آنان هستند، رسیدگی شده نسبت به آن حکم قطعی صادر شده باشد.
7- دعوا بر فرض ثبوت اثر قانونی نداشته باشد از قبیل وقف و هبه بدون قبض.
8- مورد دعوا مشروع نباشد.
9- دعوا جزمی نبوده بلکه ظنی یا احتمالی باشد.
10- خواهان در دعوای مطروحه ذینفع نباشد.
11- دعوا خارج از موعد قانونی اقامه شده باشد.
- اثر تقسیم نامه ملک مشاعی بر مطالبه مابقی ثمن معاملهصرف واقع شدن آپارتمان مورد ترافع در حصه احد از مالکین مشاعی در راستای تقسیم نامه تنظیمی فی ما بین شرکاء مسقط حق طرح دعوی از ناحیه هر یک فروشندگان نسبت به خریدار جهت مطالبه الباقی ثمن به میزان حصه خود، نیست.
- مرجع صالح به رسیدگی در اعتراض شخص ثالث حقوقی عمومی به رای هییت حل اختلاف اداره کارپذیرش اعتراض نسبت به آراء هیات حل اختلاف کار در محاکم عمومی ناظر به اعتراض طرفین رای معترض عنه است؛ نه اعتراض اشخاص ثالث حقوق عمومی. اعتراض اشخاص ثالث حقوقی عمومی به رای هییت حل اختلاف اداره کار و امور اجتماعی از طریق دادگاه عمومی فاقد وجاهت است؛ بلکه در مرجع صادر کننده رای مورد اعتراض، قابل طرح است زیرا منع قانونی برای رسیدگی آن مرجع اخیر نیست.
- مطالبه حق الزحمه توسط کارشناس با وجود ابطال رای داوراگر رای داوری ابطال شود، کارشناس رسمی دادگستری تعیینی توسط داور نمیتواند حقالزحمه خود را مطالبه کند.
- انتقال حق تولیت موقوفه به وراثمتولی، صرفا نماینده موقوفه -که خود دارای شخصیت حقوقی است- می باشد؛ بنابراین با فوت متولی، حقوق وی به وراث حین الفوتش منتقل نمی شود، مگر آنکه در وقف نامه به صراحت به این امر اشاره شده باشد.
- توصیف وکالت به عنوان معامله با حق استراددر فرضی که خواهان ادعا کند که سند وکالت در قبال ضمانت تنظیم شده است، قطعنظر از صحت و سقم ادعا، در صورتی که خواهان دلیلی بر ادای مورد ضمانت ارایه ننماید، استفاده وکیل از وکالت، مغایرتی با مقررات نداشته و نمیتوان سند وکالت را مشمول قواعد معاملات با حق استرداد تلقی کرد.
- اثر ظهرنویسی یکی از دارندگان چک در انتقال وجه به دارنده فعلید ر صورت صدور چک در وجه دونفر، ظهرنویسی توسط یکی از آنها، صرفا موجب انتقال نیمی از وجه چک به دارنده فعلی خواهد شد و نسبت به نصف باقیمانده به دلیل عدم انتقال به وی، ذینفع جهت مطالبه محسوب نمی شود.
- حقوق مکتسبه متصرف نسبت به اعیانی احداث شده در املاک وقفیدر صورتی که موضوع سند اجاره تنظیمی با موقوفه، یک قطعه زمین مزروعی باشد و مستاجر مبادرت به غرس اشجار و احداث اعیانی نماید با توجه به اینکه زراعت اعم از تولید محصول به وسیله عملیات زراعی و یا باغداری می باشد و انجام عملیات زراعی و کشاورزی مستلزم داشتن مستحدثات و احداث اعیانی متناسب می باشد، متصرف مستحق حقوق مکتسبه نسبت به اعیانی می باشد.
- (1)- مهلت اعتراض ثالث به حکم ورشکستگی (2)- خوانده دعوای اعتراض ثالث به حکم ورشکستگی1- اعتراض ثالث نسبت به حکم ورشکستگی باید ظرف یک ماه( توسط مقیم ایران) و دو ماه (توسط مقیم خارج) اقامه گردد؛ بنابراین از مقررات عام قانون آیین دادرسی مدنی خروج موضوعی دارد. 2- خواندگان دعوای اعتراض ثالث، همان اصحاب دعوای ورشکستگی هستند و لزومی به خوانده قرار دادن اداره تصفیه و ورشکستگی نیست.
- اثر انتقال عادی خودرو بر ذینفعی فروشندهصرف فروش خودرو با سند عادی بدون تنظیم سند رسمی، مانع از ذی نفع بودن فروشنده در دعاوی مربوط به خودروی مورد معامله نیست.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشدر دعوی استرداد اموال هیات مدیره ساختمان، اشخاص حقیقی عضو هیت مدیره فعلی، واجد سمت در طرح دعوی مذکور هستند.
- تاثیر سرقفلی بر میزان حق کسب وپیشه و تجارتمیزان سرقفلی که در ابتدا از ناحیه ی مستاجر پرداخت می شود، زمان تخلیه در احتساب میزان حق کسب و پیشه و تجارت تاثیر گذار است.
- خسارت تاخیر تادیه وجه ودیعه مسکن استیجاریچنانچه بعد از تخلیه ملک توسط مستاجر، موجر با تاخیر مبلغ ودیعه را به صندوق دولت (در شورای حل اختلاف) تودیع نماید، به پرداخت خسارت تاخیر تادیه از تاریخ تخلیه ملک تا تاریخ تودیع در صندوق دولت، محکوم می شود.
- طرح دعوا از سوی سهامداران علیه مدیران شرکت با مسیولیت محدودطرح دعوا از طرف دارندگان یک پنجم سهام علیه مدیرعامل یا هییت مدیره فقط مربوط به شرکت سهامی است. بنابراین، در شرکت با مسولیت محدود، اقامه دعوی بطرفیت مدیرعامل یا هییت مدیره در صورت تخلف یا تقصیر، صرفا از ناحیه شرکت امکانپذیر است.
- مطالبه خسارت ناشی از جرمشاکی پرونده کیفری مبنی بر تخریب، در دعوی مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم، ذینفع است و ارایه فاکتور به نام دیگری مانع از رسیدگی به دعوی مذکور نیست.
- مطالبه اجرت المثل از سوی مالک عرصهاگر رای دیوان عالی کشور بر انتقال عرصه ملک بنیاد شهید به دیگری به قیمت متعارف باشد، این امر نافی مالکیت بنیاد درخصوص عرصه و منافع نیست؛ بنابراین بنیاد می تواند اجرت المثل را مطالبه کند.
- خوانده دعوی مطالبه غرامت درفرض مستحق للغیر بودن مبیعمطالبه ثمن و غرامت در فرض مستحق للغیر در آمدن مبیع مبتنی بر مسیولیت قراردادی است و در رابطه حقوقی ناقل و انتقال گیرنده متصور است؛ بنابراین انتقال گیرنده تنها از ناقل مستقیم خود، امکان مطالبه ثمن و غرامت ناشی از مستحق للغیر بودن مبیع دارد.
- خوانده دعوی اثبات نسبدر دعوی اثبات نسب، دادستان و اداره ثبت احوال ذینفع نبوده و در صورت طرح دعوا به طرفیت آنها، قرار رد دعوی صادر می شود.
- تحصیل دلیل توسط دادگاه در دعوای تقسیم ترکهدر دعوی تقسیم ماترک، ذینفع باید دلایل مثبته تعلق ملک مشاع به خود را ارایه کند و دادگاه مجاز به تحصیل دلیل، شناسایی و اثبات مالکیت خواهانها بر ملک موضوع دعوی نیست.
- تفسیر عنوان بطنا بعد بطن در وقف نامهچنانچه در وقفنامه ترتیب تعیین متولی، با عبارت بطنا بعد بطن مشخص شده باشد، اطلاق عنوان بطن بر همه اولاد متولد از یک بطن، اعم از ذکور و اناث دلالت می کند. بنابراین تا زمانی که دلیلی برای صحت سلب اطلاق این عنوان ارایه نشده باشد، با وجود حتی یک فرد از نسل قبل، تحقق تولیت فرزند نسل بعد ممکن نیست.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروش## رای خلاصه جریان پرونده شماره پرونده : 9409982735400150 شماره دادنامه : 9409970907000513 تاریخ : 1394/11/26 خلاصه جریان پرونده در پرونده کلاسه 940054 شعبه اول دادگاه
- اعاده دادرسی از حکم تخلیه صادره در شورای حل اختلافدعوی تخلیه ای که مستلزم صدور حکم به پرداخت سرقفلی است، قابل طرح در شورای حل اختلاف نیست. اما اگر شورا به موضوع رسیدگی و بدون اشاره به سرقفلی، حکم تخلیه صادر کند؛ مستاجر نیز جهت مطالبه سرقفلی دعوی مستقلی اقامه کرده و با اجرای حکم ضرر وی از این حیث مرتفع شود، رای شورا قابل نقض بواسطه اعاده دادرسی نیست. زیرا نقض آن موجب اطاله دادرسی و سرگردانی اصحاب دعوی می شود.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشدر دعوی الزام به فک رهن که از سوی خریدار به طرفیت فروشنده و بانک مرتهن اقامه شده، درصورتیکه بانک اعلام کند در صورت پرداخت بدهی، حاضر به فسخ قرارداد رهن است؛ این امر نشان دهنده تایید عقد بیع است. در این فرض انتقال مال صحیح بوده و فروشنده ملزم به پرداخت بدهی خود به بانک و فک رهن است. نعیمی (استنباط از رای بدوی مندرج در خلاصه جریان پرونده)
- قرار مناسب در فرض طرح دعوی خارج از موعد قانونیدر صورت طرح دعوی خارج از موعد قانونی، دادگاه باید قرار رد دعوی صادر کند و صدور قرار عدم استماع دعوی در این فرض، فاقد وجاهت قانونی است بنابراین در صورت فرجام خواهی، دیوانعالی کشور قرار صادره را نقض و جهت صدور قرار مقضی به شعبه صادر کننده رای ارجاع می دهد.
- درخواست فسخ نکاح به دلیل عقب ماندگی ذهنی زوجهعقب ماندگی ذهنی زوجه از عیوب موجب فسخ نکاح مندرج در قانون مدنی نیست؛ بنابراین درخواست فسخ نکاح به دلیل صدور حکم حجر ناشی از عقب ماندگی ذهنی وی پذیرفته نمی شود.
- نحوه احراز اهلیت جهت طرح دعوادر صورتی که خواهان دارای سن هجده سال تمام نباشد و گواهی رشد نیز ارایه ندهد تا بیانگر وجود اهلیت استیفا باشد، پذیرش دادخواست از جانب او صحیح نیست.