آرای قضایی

دعاوی مربوط به تنظیم و صدور شناسنامه و اثبات تابعیت از دعوی اثبات نسب متمایز بوده و قرارهای صادره در آنها قابل فرجام خواهی نیستند.

مبدأ زمانی تعلق خسارت تأخیر تأدیه، تاریخ تقدیم دادخواست مطالبه دین است و تاریخ سررسید دین در این خصوص ملاک نیست.

اختیار زوجه نسبت به طرح دعاوی خانوادگی در دادگاه محل اقامت خود، در دعاوی مطروحه پس از طلاق نیز جریان دارد. بنابراین دعوی زوجه مطلقه، به خواسته سلب حضانت فرزند مشترک از زوج، قابل طرح در دادگاه محل اقامت وی است.

پرداخت نفقه معوقه از جانب زوج پس از صدور حکم الزام به پرداخت نفقه و صدور اجرائیه و طرح دعوی طلاق از ناحیه زوجه، مانع از تحقق شرط ضمن عقد و وکالت زوجه در طلاق نیست. زیرا صرف عدم پرداخت نفقه شرط مورد نظر را ایجاد کرده و پرداخت بعدی، حق ایجاد شده را ساقط نمی کند.

از آنجایی گه صدای ضبط شده قابل شبیه سازی است، در صورت انکار طرف مقابل قابل استناد نیست. (از فحوای رای )

زندگی مشترک یک زوج برای مدتی طولانی (18 سال)، قرینه ای بر وجود رابطه زوجیت میان آنهاست. زیرا علی الاصول فعل هر مسلمان محمول بر مشروعیت است و منطقا قابل پذیرش نیست که دو شخص برای مدتی طولاتی با زندگی مشترک خود در یک منزل، مرتکب فعل حرام شده باشند.

در جرایم مواد مخدر،دادگاه عمومی بخش به عنوان جانشین بازپرس صالح به رسیدگی نیست.

رای صادره در دعوی به خواسته تعیین امین برای محجور، از آراء قابل فرجام خواهی نیست.

رسیدگی به دعوی احراز وقوع تخلف در تصرف اراضی زراعی و ورود خسارت به طرفیت اداره برق، در صلاحیت خاص دیوان عدالت اداری است؛ هرچند که بر اساس قانون استقلال شرکتهای توزیع برق، این شرکت ها ماهیت غیردولتی دارند.

ابتلای زوج به ویروس HIV بدون آنکه در مرحله AIDS قرار داشته باشد، از موجبات پذیرش دعوی طلاق از ناحیه زوجه است زیرا خطر انتقال آن از طریق مقاربت وجود دارد و با توجه به اینکه شیوه انتقال مزبور از شایع ترین و عمده ترین روش های انتقال ویروس است،این نحوه زندگی از هرجهت برای زوجه مخاطره آمیز است.

حبس زوج به علت عدم پرداخت مهریه و محکومیت وی در ارتباط با رابطه نامشروع و سرقت، موجب عسر و حرج زوجه در زندگی مشترک نیست.

تفویض وکالت بطور کلی برای اقدام وکیل در مرحله فرجام خواهی کفایت نمی کند و بایستی اختیار فرجام خواهی دروکالتنامه صراحتا به وی اعطا گردد؛ در غیراین صورت وی در مرحله فرجامی ذی سمت نبوده و چنانچه دادخواست فرجامی توسط وکیل تقدیم شده باشد، فرجام خواهی او محکوم به رد است.

دعوی الزام دفتر اسناد رسمی به تنظیم و ارسال خلاصه معامله و الزام اداره ثبت به ثبت خلاصه معامله در دفتر املاک، از دعاوی راجع به اموال غیرمنقول محسوب می شود و رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاهی است که مال غیرمنقول در حوزه آن واقع است.

در صورتی که ضمن گزارش اصلاحی که جهت ایجاد صلح و سازش برای ادامه زندگی مشترک صادر شده است، زوجه از حق خود نسبت به شرط تنصیف دارایی گذشت کند، در دعوی طلاق از ناحیه زوج، نمی توان حق زوجه را ساقط دانست. زیرا این اقدام صرفا به منظور ادامه زندگی مشترک زوجین بوده و نمی تواند مستمسکی برای تضییع حقوق زوجه باشد.(ملاحظه؛ در رای بیان شده : «مفاد گزارش اصلاحی ...دلالت کافی بر انصراف قطعی زوجه... ندارد»;. ممکن است ناظر به مورد باشد)

در صورتی که زوجین هردو ناشنوا باشند، ازآنجاییکه دارای وصف مشابه هم هستند، صرف ناشنوا بودن زوجه قانونا نمی تواند موجد حق فسخ برای زوج باشد.

در بزه زنای به عنف،محکوم نمودن شاکیه به حد زنا بدون طرح شکایت و یا مشهود بودن عمل نسبت به وی،فاقد وجاهت قانونی است.

در صورتیکه میزان خواسته مندرج در دادخواست، بیش از میزان صلاحیت شورای حل اختلاف باشد، رای صادره از شورا در دیوان نقض شده و پرونده جهت رسیدگی به مرجع صالح ارسال می شود.

در محاسبه رعایت مهلت فرجام خواهی، ابلاغ دادنامه توسط دادگاه صادرکننده رای و تقدیم دادخواست به این دادگاه، ملاک است. بنابراین در صورتیکه رای از دادگاه تجدیدنظر صادر شده باشد (هرچند در مقام تایید دادنامه بدوی)، اقدامات دفتر دادگاه نخستین در خصوص ابلاغ دادنامه و تبادل لوایح نسبت به آن، صحیح نیست.

حذف

شرط تنصیف دارایی زوج که برابر عقد لازم نکاح میان طرفین برقرار می شود، یک تأسیس حقوقی مستقل از اجرت المثل ایام زوجیت محسوب می شود. بنابراین این دو با یکدیگر قابل جمع اند.

در صورتی که بر اساس قرارداد منعقده میان بیمه گزار و بیمه گر، وی حق داشته باشد جهت وصول خسارات وارده و الزام شرکت بیمه گر به پرداخت، به هرکدام از شعب و نمایندگی های بیمه مراجعه کند، طرح دعوی در دادگاه حوزه قضایی هرکدام از این شعب، صحیح است.

دعوی مطالبه خسارت تاخیر تادیه وجه چک، دعوی مربوط به اصل چک محسوب نمی شود؛ بلکه از متفرعات آن است. بنابراین در رسیدگی به این دعوی، اصل صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده حاکم بوده و دادگاه محل وقوع بانک محال علیه در این خصوص، فاقد صلاحیت است.

دعوی مطالبه وجوه مربوط به مال غیرمنقول که ناشی از قرارداد باشد در حکم دعاوی منقول بوده و رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده است.

در دعوی طلاق از ناحیه زوج، مهریه باید پیش از اجرای صیغه طلاق تأدیه شود و در صورتی که مهریه وجه رایج باشد، متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانه در زمان« تأدیه»;، به نرخ روز محاسبه می شود. بنابراین در این خصوص تاریخ صدور گواهی عدم امکان سازش معیار نیست.

در صورتی که میان طرفین، یک قرارداد شفاهی منعقد شود، کلیه آثار یک قرارداد بر آن حاکم است. بنابراین هرکدام از طرفین می تواند جهت اقامه دعوی به دادگاه محل اجرای عقد مراجعه کند.

از آنجا که دادخواست با امضا یا اثر انگشت مصداق دارد، فقد امضا یا اثرانگشت، از موارد نقص دادخواست محسوب نمی شود بلکه چنین دادخواستی فاقد اثر است.

در صورتی که با گذشت 5 سال از آغاز زندگی مشترک، زوجین دارای فرزند نشده و علت این امر، ناتوانی زوج باشد، شرط ضمن عقد نکاح محقق می شود و امکان باروری با استعانت از روش های نوین پزشکی، مانع از این امر نیست.

با توجه به سیستم یکپارچه بانک ها، هر کدام از شعب یک بانک که گواهی عدم پرداخت صادر کند، محل انجام تعهد مربوط به چک شناخته می شود. بنابراین دارنده مخیر است علاوه بر دادگاههای محل اقامت خوانده و محل صدور چک ، به دادگاه محل بانک صادر کننده گواهی عدم پرداخت هم مراجعه کند.

دعوی (مناقصه گر به طرفیت مناقصه گزار) به خواسته انجام تعهد ناشی از موضوع مزایده، از موضوعات مندرج در قانون برگزاری مناقصات، که رسیدگی به آنها در صلاحیت هیأت رسیدگی به شکایات مربوط به مناقصه است، خارج بوده و رسیدگی به آن در صلاحیت محاکم عمومی دادگستری است.

کمیسیون خاص رسیدگی به اسناد و مدارک تحصیلی مستقر در آموزش و پرورش، مستند به قانون خاصی نیست. بنابراین بر اساس صلاحیت عام محاکم قضایی، به دعاوی مطروحه به طرفیت اداره آموزش و پرورش درخصوص الزام به تغییر مشخصات مندرج در مدارک تحصیلی، در دادگاه های عمومی دادگستری رسیدگی می شود.