آرای قضایی

در دعوای تخلیه عین مستأجره به علت نیاز شخصی، احتیاج موجر را می توان از طریق ادله قانونی اثبات نمود و اثبات این امر، منحصر به طریق خاصی از جمله اخذ پروانه کسب نیست.

درصورتی که در اجاره های مشمول قانون روابط موجر و مستأجر 1356، مستأجر دعوای الزام موجر به نوسازی عین مستأجره را طرح و دادگاه نیز موجر را به نوسازی محکوم نماید، مستأجر نمی تواند پس از تخریب ملک جهت نوسازی، دعوای مطالبه حق کسب و پیشه و تجارت اقامه نماید.

در دعوای تجویز انتقال منافع در صورتی که عین مستأجره در اثناء اجاره توسط موجر به دیگری منتقل شده است، طرح دعوا می بایست به طرفیت مالک جدید به عنوان قائم مقام مالک سابق مطرح گردد و لزومی به طرف دعوا قرار دادن مالک سابق نیست.

اگر در دعوای تعدیل اجاره بها، حکم به تعدیل، از تاریخ دادخواست صادر شده باشد، تاریخ دادخواست، معیار گذشت مدت سه سال موردنظر مقنن است و نه تاریخ صدور دادنامه.

دعوی تحویل (تسلیم) مورد اجاره تجاری موضوع قرارداد انتقال حق کسب و پیشه و تجارت مشمول قانون روابط موجر مستاجر 1356، به طرفیت مستاجر و بر اساس سند عادی انتقال حق کسب و پیشه و تجارت قابل استماع نیست.

دادگاه در مرحله واخواهی، مکلف به تعیین وقت رسیدگی و تشکیل جلسه دادرسی نیست.

درصورتی که دادگاه تجدیدنظر، قرار رد دعوای واخواهی را نقض و دادگاه بدوی را مکلف به رسیدگی مجدد به اعتراض واخواهی نماید، دادگاه بدوی نمی تواند بدون نقض دادنامه غیابی، مبادرت به رسیدگی و صدور رأی در خصوص دعوای بدوی نماید.

موکول نمودن پرداخت باقی مانده هزینه دادرسی مرحله رسیدگی بدوی به مرحله صدور اجرائیه و منوط نمودن صدور اجرائیه به ایداع هزینه فوق، مطابق مقررات و ضوابط قانونی نیست. مرجع رسیدگی نخستین موظف است بعد از تعیین ارزش خواسته (حداقل مطابق نظریه هیئت کارشناسی)، هزینه دادرسی را از خواهان وصول نماید.

با توجه به اینکه تجدیدنظرخواهی، صرفا محدود به احکام و قرارها است بنابراین گزارش اصلاحی، قابل تجدیدنظرخواهی نیست.

خواسته مطالبه حق کسب و پیشه و تجارت، از حیث صلاحیت در حکم منقول است.

هیئت نظارت بر ثبت استان، مرجع صالح رسیدگی به تعارض در اسناد مالکیت اشخاص بوده و رسیدگی محاکم، فرع بر رسیدگی این مرجع است.

درصورتی که به موجب قانون، کمیسیونی در خصوص دعاوی فی مابین دستگاه های دولتی تشکیل گردد، این دستگاه ها موظفند به این کمیسیون مراجعه و بنابراین دعاوی این نهاد ها در دادگاه ها قابل استماع نیست.

آرای صادره از هیئت تجدیدنظر تشخیص مطالبات سازمان تأمین اجتماعی، قطعی و لازم الاجراست و قابل اعتراض در محاکم دادگستری نیست.

رأی دادگاه عمومی حقوقی،در مقام رسیدگی به آرای صادره از شورای حل اختلاف، قطعی است بنابراین آرای صادره از دادگاه عمومی، در مقام رسیدگی به دعوی اعاده دادرسی نیز قطعی و غیرقابل تجدیدنظرخواهی است.

اگر داور به خسارت تأخیر تأدیه رأی ندهد، رای داوری، خلاف قانون موجد حق و قابل ابطال است.

درصورتی که داور مرضی الطرفین، یک بار در خصوص موضوع مورد اختلاف رسیدگی نموده و رأی صادر کرده باشد، صدور رأی مجدد، در مورد همان موضوع فاقد وجاهت قانونی است.

تسلیم رأی داوری، توسط شخصی غیر از داور به دادگاه، مغایر مقررات و فاقد اثر قانونی است.

ارجاع دعاوی راجع به اموال و دارایی های عمومی و دولتی به داوری منوط به تصویب هیئت وزیران است و بین انعقاد عقد حاوی شرط داوری و ارجاع دعوی به داوری فرق اساسی وجود ندارد.

درصورتی که شخص حقوقی به عنوان داور تعیین شود، رسیدگی و صدور رأی توسط کارشناسان و کمیسیون های زیر مجموعه آن سازمان، صدور رأی توسط اشخاص غیر مذکور در قرارداد داوری محسوب نمی گردد.

تعیین اشخاص ذی نفع در دعوا به عنوان داور، درصورتی که با تراضی طرفین قرارداد داوری باشد، فاقد منع قانونی است.

در مورد تعیین داور مرضی الطرفین، یک طرف باید از طرف مقابل خواستار توافق و تراضی در تعیین داور مرضی الطرفین گردد نه آنکه با تعرفه شخصی به عنوان داور مرضی الطرفین، خواستار قبولی یا رد وی شود.

درج عبارت "در صورت عدم توافق برای تعیین داور، طرفین می توانند به دادگاه مراجعه نمایند" در قرارداد داوری، ظهور در داوری مرضی الطرفین داشته بنابراین در صورت عدم توافق طرفین در تعیین داور، داوری منتفی و رسیدگی به دعوا در دادگاه به عمل می آید.

فسخ قرارداد مشتمل بر شرط داوری توسط داور با توجه به اینکه فسخ از حقوق طرفین قرارداد بوده و همچنین در صورت فسخ قرارداد، منشأ صلاحیت داور از بین رفته و موجبی برای اظهارنظر داور باقی نمی ماند از موجبات بطلان رأی داور است.

1- با توجه به اصل صلاحیت عام محاکم، داوری که استثنایی بر اصل مذکور است باید صورت محدود، تفسیر شده بنابراین در فرض تردید در صلاحیت داور، اصل بر صلاحیت دادگاه است. 2- دادگاه زمانی می تواند مدت داوری را تمدید کند که درخواست تمدید، داخل در مدت داوری باشد بنابراین درصورتی که تمدید، پس از انقضای مدت داوری، انجام پذیرفته باشد صحیح نیست.

اگر خواهان دلایل مثبت ادعای خود را، به پیوست دادخواست، تقدیم نکرده باشد دفتر دادگاه مکلف است که اخطاریه رفع نقص صادر و به خواهان ابلاغ نماید.

دعوای تأیید فسخ توافقنامه و دعوای مطالبه قیمت روز ملک، وحدت منشأ داشته و باهم قابل طرح هستند.

درصورتی که یکی از وراث، دعوای مطالبه اجرت المثل ایام تصرف ملک داخل در ترکه را فقط علیه برخی از وراث طرح نماید، دادگاه قرار عدم استماع دعوا صادر می نماید.

طرح دعوا به طرفیت متوفی فاقد وجاهت قانونی بوده و دعوای مطروحه قابل استماع نیست.

اصلاح نام خانوادگی از دهقان به دهقانی، پس از طرح دادخواست در دادگاه امکان پذیر بوده و مجوزی برای دادگاه، جهت صدور قرار رد دعوا نیست.

اگر دلیل مثبت سمت تقدیم کننده دادخواست ارائه نشده باشد دادگاه باید تقاضای رفع نقص نماید نه قرار رد دعوی.