آرای قضایی مرتبط با ماده 308
قانون مدنی — ۱۶۸ مورد
غصب استیلاء بر حق غیر است به نحو عدوان. اثبات ید بر مال غیر بدون مجوز هم در حکم غصب است.
- خوانده دعوی مطالبه بهای عادله ملک واقع شده در طرح جادهدر دعوی مطالبه بهای عادله ملکی که در طرح اجرایی جاده واقع شده است باید شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل جاده ای کشور نیز طرف دعوی قرار گیرد، زیرا تعهدات و دیون وزارت راه و شهرسازی در امور راهها به شرکت مزبور منتقل شده است.
- دعوی قلع و قمع مستحدثات در ملک مشاعدعوی قلع و قمع مستحدثات در عرصه مشاعی مسموع نیست؛ زیرا تجزیه مستحدثات نسبت به حصه مشاع از عرصه بدون اضرار به طرف دیگر در بخشی که بناء در خارج از حق مشاع مدعی قلع احداث شده، ممکن نبوده و اجرای قلع مستلزم اضرار به غیر است که مدعی قلع نیز در آن فاقد نفع می باشد.
- استیفای حقوق در املاک مشاعیعدم اقدام تمامی مالکان ملک مشاع،در جهت استیفای حقوق خویش،مانع از طرح دعوی و اعمال حق مالکیت توسط سایر مالکین نمی باشد و حتی یک نفر از مالکین،می تواند نسبت به خلع ید متصرف طرح دعوی کند.
- شرط مطالبه اجرت المثل ایام تصرفمطالبه اجرت المثل ایام تصرف فرع بر مالکیت رسمی خواهان است.
- نحوه تعیین اجرت المثل تصرف مازاد بر مدت اجارهدر عقد اجاره که با نظر به وجود قرارداد و سپردن ودیعه به موجر، تصرفات مستأجر غاصبانه محسوب نمی شود، در فرض ادامه تصرف پس از انقضاء مدت اجاره، مستأجر مکلف به پرداخت اجرت المثل برابر با میزان اجرت المسمی می باشد و ارجاع به کارشناس جهت تعیین اجرت المثل فاقد وجاهت قانونی است؛ زیرا ارجاع به کارشناس منوط به غاصبانه بودن تصرفات خوانده است.
- مطالبه قیمت ملک بعد از قرار گرفتن در معابر پس از تفکیکهر گاه در اثر تفکیک اراضی توسط مالک یا مالکین، قسمتی از ملک در معابر و شوارع واقع و در اثر آن شوارع عمومی ایجاد شود، مالکیت شوارع و معابر متعلق به شهرداری محسوب می شود و مالک نمی تواند از شهرداری قیمت روز آن قسمت را مطالبه کند. عنوان: قلمرو حاکمیت آراء وحدت رویه دیوان عدالت اداری پیام: آراء وحدت رویه دیوان عدالت اداری صرفا برای شعبه آن دیوان لازم الرعایه بوده و محاکم دادگستری که مرجع رسیدگی به تظلمات عامه هستند مکلف به تبعیت از آراء وحدت رویه دیوان عدالت اداری نیستند. عنوان: اعتراض به ملی بودن اراضی پیام: با توجه به اینکه زوجه متوفی از قیمت زمین ارث می برد در صورتی که به عنوان خواهان در دعوای مطالبه قیمت روز شرکت نداشته باشد، به میزان حصه وی از قیمت کاسته میشود. عنوان: وکالت زوج به زوجه در طلاق پیام: وجود اقرارنامه رسمی زوجه مبنی بر دریافت سهم الارث از سایر ورثه، مسقط حق وی نسبت به عرصه پلاک که در مقطع تنظیم اقرارنامه در تصرف شهرداری بوده است، نمی گردد.
- دستور موقت نسبت به ملک بازداشتیصدور دستور موقت مبنی بر جلوگیری از نقل و انتقال ملک نسبت به ملک بازداشتی و رهنی امکانپذیر است. عنوان: خوانده دعوی ابطال سند رسمی ملک رهنی پیام: دعوای ابطال سند رسمی صرفا بین متعاقدین اقامه می شود؛ بنابرین لزومی به اقامه دعوا به طرفیت مرتهن ملک نیست؛ هرچند امکان تضرر وی وجود داشته باشد.
- ضمانت اجرای عدم تصریح خواسته در دعوای ورود ثالثچنانچه وارد ثالث، صراحتا و بصورت منجز اعلام نکند که مستقلا حقی برای خود قائل است یا در محق شدن یکی از اصحاب دعوی خود را محق می داند؛ رسیدگی ماهوی به دعوی ورود ثالث فاقد محمل قانونی است.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشلازمه اجرای ماده واحده ماده واحده لایحه قانونی راجع به رفع تجاوزوجبران خسارات وارده به املاک مصوب 1358/9/27 اشتباه درموضوع تصرف درزمان احداث و اتمام اعیانی می باشدنه درزمان تخریب واحداث
- طرح دعوی خلع ید به استناد حکم قطعی الزام به تنظیم سند رسمیحکم قطعی دادگاه مبنی بر الزام به تنظیم سند رسمی، می تواند در دعوی خلع ید به عنوان سند مثبت مالکیت خواهان مورد استناد قرار گیرد.
- ضمانت اجرای اقامه دعوای خلع ید توسط مالک جدید به طرفیت مستاجرمالک جدید عین مستاجره قائم مقام مالک سابق بوده و موجر قرارداد اجاره منعقده توسط مالک سابق، محسوب می شود؛ بنابراین اقامه دعوای خلع ید از جانب وی علیه مستاجر منجر به قرار رد دعوی خواهد بود.
- اثر شکایت کیفری اخذ سند رسمی مالکیت به شیوه غیرقانونی بر دعوای خلع یدصرف طرح شکایت خیانت درامانت و اخذ سند مالکیت به شیوه غیر قانونی، موجب زوال آثار سند رسمی نیست؛ بنابراین تا زمانی که بی اعتباری سند رسمی ثابت نشود، مالک رسمی حق خلع ید متصرف را دارد.
- مطالبه اجرت المثل درخصوص ملک تصرف شده توسط شهرداریاگر شهرداری در راستای اجرای طرح های عام المنفعه و به تجویز قانون ملکی را تصرف کند،اقامه دعوای مطالبه اجرت المثل علیه شهرداری فاقد وجاهت است؛ زیرا تصرفات شهرداری غاصبانه نبوده؛ بنابراین صرفا بهای روز ملک قابل مطالبه است.
- تردید در مشترک یا اختصاصی بودن قسمتی از آپارتماندرصورت شک و تردید در تعیین اختصاصی یا مشترک بودن قسمت هایی از آپارتمان، در صورتی که آن قسمت برای استفاده اختصاصی تشخیص داده نشده یا در اسناد مالکیت، ملک اختصاصی یک یا چند نفر از مالکین تلقی نشده باشد، از قسمت های مشترک محسوب می شود.
- مطالبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به اجرت المثلعذر موجه در رفع نقص خارج از مهلتخسارت تاخیر تادیه شامل مواردی که میزان خواسته با نظریه کارشناسی قابل تعیین است، نمی شود؛ بنابراین خسارت تاخیر تادیه نسبت به اجرت المثل قابل مطالبه نیست. چنانچه تجدیدنظرخواه در مهلت ده روزه قانونی جهت رفع نقص، در بیمارستان بستری بوده باشد، این مورد از موارد عذر موجه محسوب می شود.
- مصداق عدم صدور حکم خلع یدخلع ید در فرض اشتباه در محاسبه ابعاددر مواردی که تجاوز در اثر اشتباه در محاسبه ابعاد ملک یا به علل دیگری که ایجاد کننده بنا از آن بی اطلاع بوده، واقع شده و اجرای خلع ید باعث خسارت کم به مالک و خسارت عمده به سازنده باشد، در صورتی که متصرف حاضر به پرداخت بهای قسمت تصرفی باشد، حکم بر پرداخت بهاء ملک تصرفی صادر می شود و شامل مواردی هم که متجاوز کل ملک یا قسمت عمده آن را تصرف و احداث بنا کرده باشد، نیز می شود.
- خلع ید شریک مشاعیماهیت تقدیم دادخواست خلع ید مشاعی رابطه دادخواست خلع ید مشاعی و اذن تصرفتقدیم دادخواست خلع ید شریک مشاعی، ظهور بر عدم اذن مالک مشاعی نسبت به استدامه تصرفات است؛ بنابراین حکم بر خلع ید متصرف صادر می شود. -رحیم پور( قابل حذف)
- وضعیت شرط انفساخ مبایعه نامه با تعویض چکتعویض چک صادره بابت معامله با 40 فقره چک، از مصادیق تبدیل تعهد به اعتبار تبدیل تعهد اصلی به تعهد جدید است؛ با توجه به اینکه یکی از آثار تبدیل تعهد، عدم تعلق تضمینات تعهد سابق به تعهد جدید است که شرط فاسخ مقرر قرارداد از جمله آن تضمینات میباشد لذا شرط فاسخ قابل تسری به تعهد جدید نمی باشد.
- خسارت تاخیر تادیه اجره المثلدعوی مطالبه خسارت تأخیر تأدیه نسبت به اجرت المثل، قابل استماع نیست. زیرا شرط تحقق خسارت تأخیر تأدیه، وجود دین است و اجرت المثل، دین محسوب نمی شود بلکه نوعی خسارت است و مطالبه خسارت از خسارت فاقد محمل قانونی است.
- دعوی خلع ید توسط مالک جدید به طرفیت مستاجردرصورتی که تصرفات متصرف متکی به قرارداد اجاره باشد؛ حتی اگر مهلت قرارداد مذکور منقضی گشته و پس از تغییر مالکیت عین مستاجره تمدید نشده باشد؛ دعوی خلع ید توسط مالک جدید قابل پذیرش نیست.
- خوانده دعوی تقابلدعوی تقابل صرفا در قبال خواهان دعوی اصلی قابل طرح است و طرح این دعوی به طرفیت افراد دیگر (غیر از خواهان دعوی اصلی) محمل قانونی ندارد. عنوان: خوانده دعوای ابطال سند رسمی انتقال اجرایی پیام: دعوی ابطال سند رسمی انتقال اجرایی، متوجه اداره اجرای اسناد رسمی اداره ثبت نیست؛ زیرا این اداره یک سازمان دولتی است و حتی اگر به عنوان خوانده نیز طرف دعوی قرار نگرفته باشد مکلف به اجرای احکام قطیت یافته دادگاهها در حدود مقررات قانونی مربوطه است.
- خوانده دعوی خلع ید و قلع وقمع بنای احداثیدر دعوی خلع ید و قلع قمع بنای احداثی، در صورتی که زمین موضوع دعوی توسط شهرداری جهت ساخت مجتمع فرهنگی به متصرف تحویل داده شده باشد، باید شهرداری نیز طرف دعوی قرار گیرد.
- مطالبه اجرت المثل تصرف در مشاعات آپارتماناجرت المثل ایام تصرف غیر قانونی یکی از مالکین مشاعی در مشاعات آپارتمان توسط مالک مشاعی دیگر قابل مطالبه است.
- تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروشدر دعوای خلع ید، سبق تصرف خواهان در ملک موضوع دعوی شرط نیست.
- حق حبس در عقد صلحبا توجه به اینکه حق حبس از قواعد عمومی قرار دادهاست، این حق در عقد صلح وجود دارد، بنابراین دعوی استرداد دستگاه موضوع قرارداد، در صورتی که علت عدم تحویل آن، عدم تادیه ثمن باشد، رد می شود